Vance thotë se Putini ‘kërkon shumë’ dhe bën thirrje për bisedime të drejtpërdrejta ndërsa Rusia dhe Ukraina shkëmbejnë sulme të mëdha me drone

Zëvendëspresidenti i SHBA-së, J.D. Vance, bëri thirrje për negociata të drejtpërdrejta midis Ukrainës dhe Rusisë, duke thënë se një marrëveshje për t’i dhënë fund luftës midis Moskës dhe fqinjit të saj mund të jetë e paarritshme pa kontakte të tilla.

Në një deklaratë më 7 maj, Vance tha se Rusia po kërkonte “shumë”, por gjithashtu sugjeroi që Ukraina nuk duhet të angazhohet për idenë e një armëpushimi 30-ditor. Ai tha se “hendeku është i madh”, por ishte “mjaft optimist” për shanset e përfundimit të luftës.

“Nuk është e thënë të biesh dakord me justifikimin rus për luftën, por duhet të kuptosh nga vijnë ata – dhe t’i bësh të flasin për atë që u nevojitet për t’i dhënë fund luftës”, tha Vance në një aktivitet në Uashington. “[Rusët] po kërkojnë një sërë gjërash, dhe ne mendojmë se po kërkojnë shumë.”

“Hapi që duhet të ndërmarrim tani është që Rusia dhe Ukraina të fillojnë të flasin me njëra-tjetrën”, tha Vance. “Ne besojmë se është ndoshta e pamundur për ne që të ndërmjetësojmë plotësisht të gjithë procesin pa të paktën disa negociata të drejtpërdrejta.”

Komentet nga Vance, i cili tha javën e kaluar se lufta më e madhe në Evropë që nga viti 1945 nuk do të mbaronte “së shpejti”, erdhën pasi Rusia dhe Ukraina shkëmbyen sulme të gjera me dronë përpara përkujtimeve të Luftës së Dytë Botërore më 8 dhe 9 maj.

Rusia qëlloi raketa balistike dhe dhjetëra dronë drejt Ukrainës gjatë natës. Në një nga sulmet më të këqija të javëve të fundit, të paktën dy persona u vranë dhe disa të tjerë u plagosën në Kiev.

Natën e 6-7 majit, Ukraina kreu një nga sulmet e saj më të rënda me dronë deri më sot, duke synuar Moskën për natën e tretë radhazi, përpara një parade ushtarake më 9 maj për të përkujtuar humbjen e Gjermanisë naziste në Luftën e Dytë Botërore. Nuk u raportua për të lënduar.

Presidenti ukrainas Volodymyr Zelenskyy tha në fjalimin e tij të mbrëmjes më 7 maj se vendi i tij i qëndron ofertës së tij për të respektuar një armëpushim 30-ditor.

“Propozimi i Ukrainës për të ndaluar sulmet dhe për të respektuar një armëpushim prej të paktën 30 ditësh mbetet në fuqi”, tha Zelenskyy. “Ne nuk po e tërheqim këtë propozim, i cili mund t’i japë një shans diplomacisë.”

Zelenskyy gjithashtu pranoi në mënyrë indirekte sulmet e shumta me dronë që janë drejtuar kundër Rusisë ditët e fundit.

“Është absolutisht e drejtë që hapësira ajrore ruse, hapësira ajrore e agresorit, nuk është e qetë as sot, si një imazh në pasqyrë”, tha ai.

Në frontin diplomatik, kancelarja e re gjermane premtoi se Evropa do të vazhdonte të mbështeste mbrojtjen e Ukrainës kundër Rusisë dhe deklaroi se angazhimi i SHBA-së ishte thelbësor për t’i dhënë fund luftës dhe për të siguruar paqen pas përfundimit të luftimeve.

Protestuesit demonstrojnë para Gjykatës Ndërkombëtare të Drejtësisë në Hagë dhe kërkojnë arrestimin e Presidentit rus Vladimir Putin më 7 maj 2024.

Në Kiev, mbeturinat që binin nga dronët e shkatërruar shkaktuan zjarre në apartamente dhe ndërtesa në tre rrethe, raportoi administrata ushtarake ukrainase në mediat sociale. Një sulm me dron rus në orët e para të 7 majit vrau dy persona dhe plagosi gjashtë të tjerë, përfshirë katër fëmijë, raportoi Shërbimi Shtetëror i Emergjencave.

Rusia qëlloi katër raketa balistike dhe 142 dronë gjatë natës, tha Zelenskyy në mediat sociale më 7 maj. Në një deklaratë në Telegram, Ministria Ruse e Mbrojtjes tha se forcat e saj të armatosura kishin shkatërruar 524 dronë.

Kryetari i bashkisë së Moskës, Sergei Sobyanin, tha se njësitë ruse të mbrojtjes ajrore shkatërruan të paktën 14 dronë ukrainas pas orës 22:00. sipas kohës lokale më 6 maj. Zyrtarët rusë thanë se dronët ukrainas u shkatërruan ndërsa po i afroheshin Moskës, aeroportet kryesore të së cilës ishin jashtë shërbimit për pjesën më të madhe të natës.

Sulmi me dron ukrainas ndaj Moskës ishte i treti brenda po aq netësh dhe vjen ndërsa kryeqyteti rus përgatitet për festimet e Ditës së Fitores, të cilat shënojnë 80-vjetorin e dorëzimit nazist dhe fundin e Luftës së Dytë Botërore në Evropë.

Presidenti rus Vladimir Putin, i cili pret që Presidenti kinez Xi Jinping dhe udhëheqësit e disa vendeve të tjera të marrin pjesë në paradën e 9 majit në Sheshin e Kuq, njoftoi në fund të muajit të kaluar se Rusia do të respektonte një armëpushim 72-orësh nga 8 deri më 10 maj dhe i bëri thirrje Kievit të bënte të njëjtën gjë.

Zelenskyy e quajti masën një mashtrim propagande të pakuptimtë dhe tha se Rusia duhet të bjerë dakord për një armëpushim pa kushte prej të paktën 30 ditësh, siç kishin propozuar SHBA-të në mars. Ukraina u pajtua me këtë propozim, por Rusia jo.

Vance dukej sikur sugjeronte që Kievi nuk duhet të ushtrojë presion mbi këtë çështje.

“Hendeku [midis qëndrimeve ruse dhe ukrainase] tani është i madh, por tani jam disi optimist. Tani po përpiqemi të largohemi nga obsesioni me një armëpushim 30-ditor”, tha ai. “Nëse ruajmë qetësinë këtu, mund ta ndalojmë vrasjen.”

Sipas Kremlinit, armëpushimi tre-ditor hyri në fuqi pak pas mesnatës më 8 maj. Kremlini kishte deklaruar më parë se Rusia do të reagonte “menjëherë” në rast të një sulmi nga Ukraina.

Pavarësisht përpjekjeve të Presidentit të SHBA-së, Donald Trump, për t’i dhënë fund luftës, e cila ka vrarë dhjetëra mijëra trupa nga të dyja palët dhe një numër në rritje civilësh ukrainas që kur Putini nisi një pushtim në shkallë të gjerë të Ukrainës në shkurt të vitit 2022, sulmet ajrore dhe luftimet e ashpra kanë vazhduar.

Zyrtarët amerikanë kanë paralajmëruar se Uashingtoni mund të braktisë përpjekjet e tij për paqe nëse nuk arrihet përparim i madh së shpejti, dhe e ardhmja e ndihmës ushtarake amerikane për Kievin është e pasigurt, duke rritur presionin mbi Evropën për të luajtur një rol të fortë dhe për të siguruar sigurinë e Ukrainës.

Në udhëtimin e tij të parë jashtë vendit si president, kancelari i ri gjerman Friedrich Merz tha në Paris më 7 maj se të gjithë anëtarët e Bashkimit Evropian duhet të rrisin shpenzimet e tyre të mbrojtjes.

“Kjo është e vetmja mënyrë që ne mund të mbyllim gradualisht boshllëqet tona në aftësi dhe të mbështesim Ukrainën së bashku”, tha Merz në një konferencë për shtyp së bashku me Presidentin Francez Emmanuel Macron.

Merz u bëri thirrje Shteteve të Bashkuara të mos tërhiqen. Ukraina mund të “vazhdojë të mbështetet te Gjermania dhe Franca në luftën e saj kundër agresionit rus”, por theksoi: “Ne nuk mund ta përfundojmë këtë luftë… pa angazhim të vazhdueshëm nga Shtetet e Bashkuara të Amerikës; kjo nuk është diçka që evropianët mund ta zëvendësojnë”.

“Zonja dhe zotërinj, më lejoni ta bëj edhe këtë shumë të qartë: Presidenti Trump ka mbështetjen tonë të plotë kur bëhet fjalë për t’i dhënë fund luftës”, tha Merz. Ai shtoi se vendet evropiane janë të gatshme të marrin pjesë në monitorimin e një armëpushimi “nën udhëheqjen dhe me pjesëmarrjen e Shteteve të Bashkuara”.

Rusia, e cila pushtoi gadishullin e Krimesë në vitin 2014 dhe filloi luftën në rajonin lindor, të njohur si Donbas, tani kontrollon rreth një të pestën e Ukrainës, dhe anëtarët e administratës Trump kanë sugjeruar që Kievi do të duhet t’i lëshojë një pjesë të territorit Rusisë nëse dëshiron paqe.

Në deklaratën e tij në Uashington, Vance nuk dha hollësi se cilat kërkesa ose dëshira ruse shkuan shumë larg për Shtetet e Bashkuara.

Mes përpjekjeve diplomatike drejt një armëpushimi të mundshëm, zyrtarë të lartë rusë kanë thënë se një plan paqeje duhet të përfshijë, ndër të tjera, njohjen si ruse të katër rajoneve në Ukrainën kontinentale që Moska i pretendon, duke përfshirë pjesë që Kievi ende i kontrollon. Rusia ka bërë thirrje gjithashtu për kufizime të rrepta mbi fuqinë ushtarake të Ukrainës.

Në intervistën e tij të parë për median që nga largimi nga detyra në janar, paraardhësi i Trump, Joe Biden, i tha BBC-së se presioni ndaj Ukrainës për të hequr dorë nga territori në emër të paqes ishte “paqësim i ditëve të sotme”.

Duke iu referuar Putinit, Biden sugjeroi se ai donte të kontrollonte Ukrainën dhe tha se “kushdo që mendon se do të ndalojë së bëri këtë është thjesht budalla”.

Shtëpia e Bardhë nuk komentoi menjëherë mbi vërejtjet e Bidenit në intervistën, e cila u zhvillua më 5 maj dhe u botua më 7 maj./rferl/