Raporti i CEPA-s: Rusia po zhvillon “luftë në hije” në Evropë, rritet rreziku i përshkallëzimit

Një raport i ri nga Qendra për Analizën e Politikave Evropiane paralajmëron se Rusia nuk po e zhvillon përballjen me Perëndimin vetëm në Ukrainë, por edhe përmes një fushate të gjerë dhe të vazhdueshme “lufte në hije” në të gjithë Evropën.

Sipas studimit, ndërsa Ukraina mbetet fronti kryesor i luftës, shtetet evropiane janë kthyer gjithashtu në objektiva të operacioneve ruse që përfshijnë sabotim të infrastrukturës kritike, sulme kibernetike, ndërhyrje në sistemet energjetike dhe mbikëqyrje të objekteve ushtarake.

Raporti thekson se këto veprime rrallëherë pranohen zyrtarisht nga Moska dhe shpesh mbeten pa përgjigje të fortë nga vendet evropiane, duke krijuar një mjedis ku agresioni vazhdon pa kosto të lartë.

Sipas CEPA-s, aktivitetet e Rusisë nuk janë thjesht taktika të përkohshme hibride, por pjesë e një sistemi të mirëorganizuar konflikti, të rrënjosur në ideologji dhe të mbështetur nga institucionet shtetërore.

Ky sistem, thuhet në raport, nuk bën dallim të qartë mes luftës dhe paqes, duke i konsideruar operacionet ushtarake, kibernetike dhe të fshehta si pjesë të një strategjie të vetme për mbijetesën e regjimit në Kremlin.

“Lufta në hije” përfshin përdorimin e rrjeteve kriminale dhe ndërmjetësve për akte sabotimi dhe frikësimi, manipulimin e infrastrukturës kritike si kabllot nënujore dhe rrjetet energjetike, si dhe fushata të vazhdueshme kibernetike që synojnë si institucionet ashtu edhe shoqëritë evropiane.

Dështimi i Evropës për ta penguar

Raporti vlerëson se dështimi i Evropës për të frenuar këtë fushatë nuk lidhet me mungesë ndërgjegjësimi, por me mënyrën e reagimit.

Mes problemeve kryesore përmenden:

Trajtimi i incidenteve si raste të izoluara kriminale, dhe jo si pjesë e një strategjie shtetërore;

Reagimi i ngadalshëm krahasuar me ritmin e operacioneve ruse;

Hezitimi për shkak të frikës nga përshkallëzimi;

Varësia nga standarde të larta provash ligjore, që e vështirësojnë reagimin e shpejtë.

Këta faktorë, sipas CEPA-s, kanë krijuar një hendek mes mënyrës se si vepron Rusia dhe mënyrës se si përgjigjet Perëndimi.

Thirrje për ndryshim strategjie

Raporti rekomandon një qasje të re për parandalimin e “luftës në hije”, duke theksuar nevojën për:

Koordinim më të madh mes shteteve evropiane;

Përfshirje më të madhe të institucioneve të sigurisë dhe inteligjencës;

Vendosje të pasojave të shpejta dhe të parashikueshme për veprimet ruse;

Fokus në dobësimin e kapaciteteve të Rusisë për të zhvilluar këto operacione.

Sipas raportit, Evropa duhet të pranojë se një nivel i kontrolluar i përshkallëzimit është i pashmangshëm, në mënyrë që të shmanget një krizë më e madhe në të ardhmen.

Rreziku i një konflikti më të gjerë

CEPA paralajmëron se, nëse kjo fushatë mbetet pa përgjigje efektive, ajo mund të çojë në pasoja më të rënda për sigurinë evropiane.

“Pyetja nuk është më nëse Rusia do të vazhdojë luftën në hije, por nëse Evropa do të veprojë për ta ndalur atë apo do të lejojë që këto operacione të përcaktojnë kushtet e përshkallëzimit”, thuhet në raport.

Sipas analizës, mënyra se si Evropa do t’i përgjigjet kësaj sfide do të vëzhgohet edhe nga fuqi të tjera globale, duke e bërë çështjen jo vetëm rajonale, por me pasoja më të gjera ndërkombëtare.

Analiza e plotë KËTU.