SHBA: Ballkani i ndjeshëm për shkak të ndikimit rus, Serbia të mbahet përgjegjëse për Banjskën

Washington, D.C. – Pjesëmarrës në diskutimet e zhvilluara në Komitetin për Politikë të Jashtme të Dhomës së Përfaqësuesve të Shteteve të Bashkuara i kanë bërë thirrje administratës së presidentit Donald Trump të angazhohet më shumë në Ballkanin Perëndimor për të stabilizuar rajonin, duke vlerësuar se Rusia, përmes Serbisë, është faktori kryesor për destabilizim

Kryetari republikan i Nënkomitetit për Evropën, Keith Self, gjatë hapjes së seancës dëgjimore të martën, e përshkroi Ballkanin Perëndimor si “rajonin më të paqëndrueshëm në Evropë” pas Ukrainës, që është nën pushtimin rus.

Ekspertë të politikës së jashtme dhe sigurisë kritikuan qasjen e deritanishme të SHBA-së në rajon, duke e cilësuar si të pabalancuar dhe të rrezikshme për stabilitetin rajonal.

Edward P. Joseph, ligjërues në Universitetin Johns Hopkins dhe ekspert i menaxhimit të konflikteve, nënvizoi se Serbia nuk e njeh pavarësinë e Kosovës, duke cituar Kushtetutën e Serbisë dhe vendimin e Gjykatës Ndërkombëtare të Drejtësisë në Hagë.

“Serbia nuk e njeh të drejtën e Kosovës për të ekzistuar si një shtet sovran. Vendimi i ICJ-së në vitin 2010, që deklarata e pavarësisë së Kosovës nuk shkel ligjin ndërkombëtar, nuk është pranuar nga Beogradi,” tha Joseph.

Ai kritikoi gjithashtu politikën amerikane ndaj rajonit, duke vënë në dukje se dialogu strategjik me Serbinë, pa përfshirë Kosovën, ka krijuar një qasje të pabalancuar.

“Kjo qasje e pabalancuar ka çuar në pikë-ndezje, siç ishte sulmi në Banjskë në veri të Kosovës, dhe nuk ka mbajtur Serbinë përgjegjëse për veprimet e saj,” tha ai.

Duke folur për krizën zgjedhore në Kosovë, Joseph theksoi rëndësinë e përfshirjes amerikane për të stabilizuar vendin dhe për të mbrojtur interesat strategjike.

“Kosova ka potencial të madh energjetik dhe duhet të mbështetet në çdo marrëveshje rajonale që përfshin njohjen e saj. Kjo është thelbësore për stabilitetin rajonal dhe interesat amerikane,” shtoi ai.

Ekspertët gjithashtu theksuan ndikimin destabilizues të aktorëve rusë dhe lokalë, duke përfshirë Milorad Dodik dhe Kishën Ortodokse Serbe.

“Dodik ka penguar përpjekjet e Bosnjës për integrim në NATO dhe ka vazhduar axhendën e Moskës për të destabilizuar vendin,” tha Joseph.

Në lidhje me Serbinë, u diskutua edhe marrëdhënia e saj me Kinë dhe Rusinë, si dhe ndikimi i marrëveshjeve të biznesit që, sipas ekspertëve, nuk afrojnë vendin drejt SHBA-së.

“Serbia është tashmë larg në orbitën e Rusisë dhe Kinës dhe vetëm NATO mund të ndryshojë këtë dinamikë,” tha Joseph, duke theksuar se shumica e qytetarëve serbë shprehin një qëndrim më pozitiv ndaj NATO-s sesa ndaj Bashkimit Evropian.

Duke përmendur Ballkanin Perëndimor në një kontekst më të gjerë, ekspertët amerikanë sugjeruan që SHBA të mbështesë përpjekjet e Maqedonisë kundër presioneve të Bullgarisë dhe të ndihmojë Shqipërinë dhe Malin e Zi në rrugën e tyre drejt BE-së, duke monitoruar gjyqësinë dhe respektimin e të drejtave politike./ TheGeoPost.