“Kosova si kartë elektorale”: Si RTS po e ndërton narrativën e Vuçiqit para zgjedhjeve

Në prag të zgjedhjeve të parakohshme parlamentare në Serbi, të caktuara për 25 tetor, çështja e Kosovës po rikthehet në qendër të komunikimit politik të presidentit Aleksandar Vuçiq dhe të mediave që përcjellin qëndrimet e pushtetit në Beograd.

Një shembull i kësaj është transmetuesi shtetëror serb RTS, i cili në ditët para udhëtimit të Vuçiqit në Nju Jork ka ndërtuar një pjesë të rëndësishme të agjendës së tij rreth Kosovës, pozitës së serbëve në Kosovë, ndërhyrjes së NATO-s në vitin 1999 dhe asaj që Beogradi e paraqet si shkelje të së drejtës ndërkombëtare.

Konteksti politik e bën këtë narrativë veçanërisht të rëndësishme. Vuçiq është bërë tashmë bartës i listës zgjedhore “Aleksandar Vuçiq – Serbia e Bashkuar” dhe është caktuar kandidat i SNS-së për postin e kryeministrit. Vetë drejtuesit e partisë kanë deklaruar se fushata zgjedhore ka nisur.

Në këtë periudhë, Kosova shfaqet sërish si një prej temave përmes të cilave pushteti në Beograd ndërton mesazhin për “interesat kombëtare” të Serbisë.

Në analizën e publikuar më 21 shtator, RTS e paraqet fjalimin e ardhshëm të Vuçiqit në Asamblenë e Përgjithshme të OKB-së si një moment për të artikuluar qëndrimin e Serbisë mbi Kosovën, pozitën e serbëve dhe të drejtën ndërkombëtare.

Vetë Vuçiq, në deklaratat e transmetuara nga RTS, ka thënë se në Nju Jork do të “luftojë për pozitën e Serbisë” dhe se një prej temave kryesore do të jetë siguria dhe pozita e serbëve në Kosovë.

RTS ndërkohë e ka zgjeruar këtë kornizë përmes një analize ku komentatorë serbë argumentojnë se Vuçiq duhet ta shfrytëzojë fjalimin e tij të fundit në OKB si president për të kundërshtuar pavarësinë e Kosovës dhe për të ngritur çështjen e serbëve në Kosovë.

Studiuesi i studimeve të sigurisë Nikola Vujinoviç, i cituar nga RTS, e lidh drejtpërdrejt vendimin e fundit të Dhomave të Specializuara të Kosovës me mundësinë që Beogradi ta përdorë atë në argumentimin e tij ndërkombëtar për Kosovën. RTS gjithashtu e paraqet sovranitetin dhe integritetin territorial të Serbisë si pjesë qendrore të këtij argumentimi.

Në këtë kuadër, përdorimi i Kosovës si temë qendrore mund të shihet si pjesë e një komunikimi politik që e zhvendos debatin nga problemet e brendshme drejt çështjeve të identitetit kombëtar, sovranitetit dhe marrëdhënieve me Perëndimin.

Kjo është veçanërisht e dukshme në mënyrën se si RTS e ndërton historinë: Serbia paraqitet si palë që mbron territorin e saj, serbët në Kosovë si komunitet nën presion, ndërsa ndërhyrja e NATO-s në vitin 1999 dhe pavarësia e Kosovës vendosen brenda një narrative më të gjerë për “standardet e dyfishta” të fuqive perëndimore.

Kosova si mobilizues elektoral

Për një elektorat nacionalist, çështja e Kosovës ka një peshë të veçantë politike. Prandaj, rikthimi i saj në qendër të komunikimit publik në prag të zgjedhjeve mund të shërbejë si instrument për mobilizimin e identitetit kombëtar dhe për konsolidimin e elektoratit që e konsideron Kosovën çështje themelore të interesit shtetëror serb.

Vetë emri i listës së pushtetit – “Aleksandar Vuçiq – Serbia e Bashkuar” – e vendos kandidatin dhe konceptin e unitetit kombëtar në të njëjtën kornizë politike. Në fillim të shtatorit, SNS vendosi njëzëri që Vuçiq të jetë bartës i listës dhe kandidat për kryeministër, ndërsa drejtuesit e partisë deklaruan hapjen e fushatës.

Në këtë kontekst, një mesazh i ndërtuar rreth “mbrojtjes së Serbisë”, “mbrojtjes së serbëve në Kosovë” dhe kundërshtimit të asaj që Beogradi e quan padrejtësi ndërkombëtare krijon një lidhje të drejtpërdrejtë simbolike mes liderit dhe çështjes kombëtare.

Një tjetër element i rëndësishëm është roli i RTS-së në këtë proces.

Në analizën e saj, transmetuesi publik u jep hapësirë të konsiderueshme komentatorëve që mbështesin kornizën e Beogradit për Kosovën. Në të njëjtën kohë, qëndrimet e institucioneve të Kosovës dhe kundërargumentet e aktorëve ndërkombëtarë paraqiten në mënyrë shumë më të kufizuar.

Kjo bëhet edhe më e dukshme kur RTS citon Vujinoviçin duke thënë se Kosova dhe pozita e serbëve duhet të jenë në qendër të fjalimit të Vuçiqit në OKB dhe se Serbia duhet të insistojë në sovranitetin dhe integritetin e saj territorial.

Narrativa nuk ndalet vetëm te Kosova.

RTS e lidh atë me ndërhyrjen e NATO-s në vitin 1999, me marrëdhëniet e Serbisë me Rusinë dhe Shtetet e Bashkuara, si dhe me marrëdhëniet e Beogradit me Bashkimin Evropian.

Në këtë mënyrë krijohet një kornizë më e gjerë politike: Serbia paraqitet si shtet që duhet të mbrojë interesat e veta në një sistem ndërkombëtar që, sipas narrativës së transmetuar, ka përdorur standarde të ndryshme ndaj saj.

Në prag të zgjedhjeve të 25 tetorit, rikthimi i Kosovës në qendër të diskursit politik serb i jep Vuçiqit një temë që shkon përtej debatit të zakonshëm mbi ekonominë, qeverisjen apo protestat e brendshme.

Ajo e vendos atë në rolin e liderit që, sipas mesazhit të tij politik, mbron Serbinë, serbët në Kosovë dhe interesat shtetërore përballë presionit ndërkombëtar.

Pikërisht për këtë arsye, fjalimi i Vuçiqit në OKB dhe mbulimi i tij nga RTS mund të lexohen edhe në funksion të klimës elektorale në Serbi: jo vetëm si diplomaci e jashtme, por edhe si komunikim politik në një moment kur Vuçiq kërkon një mandat të ri përmes listës së tij zgjedhore.

Në këtë kuadër, Kosova mbetet një prej instrumenteve më të fuqishme simbolike të politikës së Beogradit.

Dhe fakti që kjo temë po intensifikohet pikërisht në javët para zgjedhjeve e bën të arsyeshme pyetjen nëse narrativa për Kosovën po përdoret jo vetëm për diplomaci, por edhe për mobilizim politik dhe elektoral të bazës nacionaliste.

The GeoPost