Serbia nuk e ndërpret bashkëpunimin akademik me Rusinë pas një apeli nga Ukraina

Ministria e Arsimit, Shkencës dhe Zhvillimit Teknologjik të Serbisë nuk ka bërë rekomandime për ndërprerjen e bashkëpunimit me institucionet e arsimit të lartë nga vendet e tjera, tha ministria për Radion Evropa e Lirë në gjuhën serbe (RSE).

Çështja e bashkëpunimit ndërmjet institucioneve arsimore serbe dhe atyre jashtë vendit, në radhë të parë me Rusinë, është vënë në qendër të vëmendjes pas shkarkimit të dekanit të Fakultetit Juridik në Novi Sad, Branislav Ristivojeviq.

Vizita e fundit e një grupi studentësh të atij institucioni të arsimit të lartë në Ambasadën e Federatës Ruse në Beograd ishte një prelud për shkarkimin e tij nga detyra, e cila më pas u kthye në një çështje politike.

“Bëhet fjalë për sanksionimin e Rusisë, pavarësisht se Serbia nuk ka vendosur sanksione ndaj saj. Dikush atje po përpiqet të jetë një katolik më i madh se Papa, në kundërshtim me politikën shtetërore, ata duan të parandalojnë shkëmbimin dhe bashkëpunimin e studentëve”, tha për RSE Millosh Jovanoviç, president i Partisë së djathtë politike, Partia e Re Demokratike e Serbisë (NDSS), zyrtari i të cilit. është dekani i shkarkuar Ristivojeviq.

Deri më sot, Serbia nuk ka marrë vendim për t’iu bashkuar sanksioneve të bashkësisë ndërkombëtare kundër Rusisë për shkak të pushtimit të Ukrainës dhe, sipas deklaratave të zyrtarëve të lartë, nuk ka ndonjë plan për ta bërë këtë.

Teksa deklarojnë se nuk ka pasur rekomandime për ndërprerjen e bashkëpunimit me Rusinë, Ministria e Arsimit thekson se respektojnë autonominë e universiteteve, e cila është e garantuar me Kushtetutën e Serbisë.

“Institucionet e arsimit të lartë janë autonome në marrjen e vendimeve për krijimin dhe zbatimin e bashkëpunimit ndëruniversitar dhe ndërkombëtar”, shton Ministria.

Profesori i shkarkuar Ristivojeviq, njëherësh zyrtar i DSS-së së Re, nuk ka dashur të flasë për shkarkimin për RSE.

Ai ka thënë për gazetën Danas se Këshilli i Fakultetit Juridik e ka shkarkuar pasi ka dërguar studentë të interesuar për t’u interesuar për bursa nga Federata Ruse.

“Më fajësojnë që e kam miratuar në një moment të ndjeshëm politik, por nuk e di se çfarë lidhje ka me bursat”, tha Ristivojeviq.

Më shumë arsye për të ndryshuar dekanin

Nga ana tjetër, Fakulteti Juridik i Novi Sadit njoftoi ndër të tjera se Ristivojeviqi në mënyrë të pavarur organizoi nisjen e studentëve në ambasadën ruse pa vendimin e Këshillit Akademik dhe Mësimdhënës kompetent, në kundërshtim me Statutin e Fakultetit dhe se ai e bëri të mos paraqesë raport për asnjë lloj bashkëpunimi.

“Akuzat e politizuara në lidhje me vendosjen e supozuar të sanksioneve kundër Rusisë janë të pasakta. Si gjithmonë, jemi të hapur për bashkëpunim shkencor dhe profesional me të gjithë, përfshirë, natyrisht, edhe institucionet nga Federata Ruse”, deklaruan nga Fakulteti Juridik.

Si disa nga arsyet e shkarkimit të Ristivojeviqit më 7 korrik, ai institucion i arsimit të lartë përmendi veprime arbitrare jashtë kompetencës së dekanit dhe marrëdhëniet e tij të dëmtuara me tre nga katër prodekanët, gjë që, shtoi ajo, vë në pikëpyetje qetësinë e funksionimin e Fakultetit.

Fakulteti Juridik në Novi Sad, siç thuhet në faqen e tij të internetit, bashkëpunon me institucione të arsimit të lartë nga Rusia, Ukraina, si dhe me një numër të madh fakultete nga vende të tjera, nga Kina deri në Shtetet e Bashkuara të Amerikës.

Pas shkarkimit të profesorit Ristivojeviq, Ratko Ristiq, zëvendëskryetar i Universitetit të Beogradit për bashkëpunim ndërkombëtar, tha publikisht se që nga fillimi i luftës ruso-ukrainase, ai personalisht kishte marrë disa letra që kërkonin që Serbia të ndërpresë bashkëpunimin arsimor me universitetet ruse.

“Ka pasur presion nga Ukraina, ka ardhur një kërkesë nga Universiteti Ivan Franko që të shfuqizohet Qendra Ruse në Fakultetin Filologjik të Universitetit të Beogradit. Kam marrë sugjerime nga disa kolegë nga Evropa Perëndimore, madje edhe kërkesa të hapura, për të pezulluar bashkëpunimin me universitetet ruse”, tha Ristiq për RSE.

Ndërtesa e Universitetit Ivan Franko në Lviv, Ukrainë. Më 12 korrik, ai universitet konfirmoi për RSE se në mars, në një letër, ata i kërkuan Universitetit të Beogradit të mbyllte Qendrën Ruse në një nga fakultetet në Beograd.

Ristiq tha se Universiteti nuk do të ndalojë bashkëpunimin ndërkombëtar.

“Qëndrimi ynë ka qenë që të veprojmë sipas protokolleve të nënshkruara dhe memorandumeve të mirëkuptimit. Nuk do ta përziejmë domenin e aktiviteteve universitare me disa evente të tjera”.

Çfarë thotë letra e universitetit ukrainas?

Universiteti ukrainas “Ivan Franko” konfirmoi për Radion Evropa e Lirë se më 10 mars 2022 i dërgoi një letër Universitetit të Beogradit të nënshkruar nga rektori Volodymyr Melnik.

“Ne e dimë që në universitetin tuaj ka një qendër ruse dhe jemi të bindur se është e rëndësishme të ndaloni aktivitetin e qendrave të tilla sepse ato janë shumë shpesh në shërbim të propagandës ruse”, thuhet ndër të tjera në letër.

Shtohet se nëse Qendra Ruse në Serbi vazhdon punën e saj, bashkëpunimi mes Universitetit Ivan Franko dhe Universitetit të Beogradit nuk është i mundur.

Sipas të dhënave të Universitetit të Beogradit, aktualisht janë nënshkruar 23 kontrata me universitete nga Federata Ruse.

Lufta në Ukrainë

Sociologu Ratko Bozhoviq thotë për Radion Evropa e Lirë se iniciativa e Ristivojeviq është bërë në një moment delikat, kur atmosfera pro-ruse e krijuar nga politikanë të caktuar është përhapur në arsim.

Këtu dekani do të jetë shembull i ndëshkimit, ndërkohë që në një farë mënyre më të rëndësishmit nga radhët e politikës janë në siklet.

Ratko Bozhoviq, sociolog të jetë shembull i ndëshkimit, ndërsa në të njëjtën kohë disi mënjanohen shumë më të rëndësishmet nga radhët e politikës”, përfundon Bozhoviq.

Për Zoran Stojiljkoviqin, profesor në Fakultetin e Shkencave Politike në Beograd, largimi i Ristivojeviqit është i diskutueshëm.

“Në këtë rast duhet parë se sa është çështje e praktikës së zakonshme apo del jashtë protokollit. Vizitat e ambasadorëve të huaj nëpër fakultete dhe ligjëratat e tyre janë praktikë legjitime në universitet”, shtoi Stojiljkoviq.

Ai kujton se një numër i konsiderueshëm i profesorëve në fakultetet në Serbi janë politikisht aktivë, si dhe se anëtarët e këshillit të fakultetit shpesh vijnë nga politika.

“Në këshilla, për fat të keq, kemi më shumë përfaqësues të të ashtuquajturit komunitet më të gjerë, të cilët zgjidhen nga institucionet politike, sesa përfaqësues të kolektivëve dhe vetë studentëve”, ka përfunduar Stojiljkoviq.

Kush është Branislav Ristivojevic?

Profesor Branislav Ristivojević, veprimi i të cilit shkaktoi reagime politike zinxhir, në zgjedhjet e prillit ishte në listën e koalicionit NADA, ku përfshihej edhe Partia Demokratike e Serbisë, nga e cila DSS e Re, një parti nacional-konservatore që kundërshton vendosjen e sanksioneve. kundër Rusisë dhe mbron forcimin e bashkëpunimit me Moskën.

Ristivojeviq sot është deputet në Kuvendin e Vojvodinës.

Në daljet e tij publike, ai prezantoi kualifikime në kurriz të grave dhe pjesëtarëve të komunitetit LGBT, prandaj përfundoi në gjykatë pas një padie të ngritur nga Komisionerja për Barazi Gjinore Brankica Stankoviq.

Në tekstin e autorit shtimin e dhunës e ka lidhur me organizimin e Paradës së Krenarisë në Serbi dhe ka fyer anëtarët e komunitetit LGBT.

Duke folur për dhunën në familje, ai deklaroi se keqkuptimi se fajtorë për dhunën janë “banditë” ka kaluar një pjesë të përgjegjësisë tek gratë.

Dhe ndërsa Gjykata e Lartë e dënoi atë për gjuhë të urrejtjes dhe diskriminim, që është vepër penale në Serbi, dhe Gjykata e Apelit mori një qëndrim tjetër, çështja përfundoi në Gjykatën Supreme të Kasacionit, e cila e liroi Ristivojeviqin nga akuzat në gusht 2020. .

Gjatë mandatit të Branislav Ristivojeviqit, Fakulteti Juridik, i udhëhequr nga ai, u përball me disa padi dhe akuza se institucioni diskriminonte studentët e ardhshëm të kombësisë hungareze.

Përkatësisht, ai institucion i arsimit të lartë në disa raste ka refuzuar ose ka vendosur kushte shtesë për dhënien e provimit pranues në gjuhën amtare, që sipas akteve juridike të themeluesit, përkatësisht Krahinës Autonome të Vojvodinës, në fakt është obligim i fakultetit.

Procesi kundër Fakultetit Juridik ka filluar në vitin 2015 me iniciativën e Shoqatës së Studentëve Hungarez të Vojvodinës, por edhe pas shtatë vitesh situata nuk është e qartë, sepse nivele të ndryshme të gjyqësorit kanë interpretuar masat e Fakultetit Juridik. , pra edhe provimin pranues në gjuhët amtare të pakicave, në atë fakultet nuk ka. /RSE