Aktivistët e të drejtave të njeriut nga Qendra Lindore e Ukrainës për Iniciativa Qytetare së fundmi prezantuan librin “Qyteti ku filloi lufta” në Fondin për të Drejtën Humanitare Kosovë, në Prishtinë.
Kjo është një vepër për mjetet dhe metodat e përdorura nga Rusia në territoret e pushtuara të Ukrainës që nga viti 2014. Libri bazohet në deklaratat e banorëve të qytetit të okupuar dhe më vonë të çliruar ukrainas të Slovianskut në rajonin e Donetskut. Ai përshkruan aspekte të ndryshme të jetës në qytetin e pushtuar, të cilat u riprodhuan në çdo vendbanim të ri të pushtuar nga Rusët.
Nadiia Nesterenko, analiste në Qendrën e Ukrainës Lindore për Iniciativat Qytetare, shpjegoi për The Geopost shembuj të propagandës ruse dhe se si u mblodhën informacionet për të dokumentuar krimet e luftës të Rusisë në libër.
Intervista e plotë:
The Geopost: Mirëdita, Nadia. Mirë se vini në Prishtinë. Më 27 shkurt do të prezantoni librin tuaj “Qyteti ku filloi lufta” për ngjarjet e vitit 2014 në Qendrën e Dokumentimit të Krimeve të Luftës. A mund të na tregoni ju lutem se si i keni mbledhur të dhënat për këtë libër? Si ju lindi ideja e krijimit të këtij koleksioni?
Nesterenko: Koleksioni trajton aspekte të ndryshme të pushtimit të një qyteti, kryesisht Sloviansk, por të njëjtat mekanizma u përsëritën në çdo vend të ri të pushtuar nga Rusia, si në 2014 ashtu edhe në 2022, vetëm në një shkallë të ndryshme. Disa nga informacionet e mbledhura vijnë drejtpërdrejt nga intervistat me viktimat dhe dëshmitarët. Ka edhe informacione nga burime të hapura.
Informacione të mëtejshme nga burime të hapura i referohen kryesisht kapitullit tim mbi propagandën ruse. Dhe kam përdorur shumë materiale atje. Ky është një koleksion titujsh nga mediat ruse, lokale dhe ukrainase që unë i kam analizuar për përdorimin e fjalorit specifik.
Dhe këto janë lajmet që u botuan gjatë gjithë pushtimit të qytetit në 2014. Dhe tani libri mund të titullohet Dokumentimi i krimeve të luftës të Rusisë kundër Ukrainës.
The Geopost: Sa e rëndësishme mendoni se është t’u jepni njerëzve këtë lloj informacioni?
Nesterenko: Është gjithashtu e rëndësishme të kuptohet se që nga viti 2022, nuk ka ende një informacion të qartë dhe të vërtetuar, sepse Rusia ka punuar shumë për të bindur botën dhe ukrainasit se kishim një luftë të supozuar civile, se nuk kishte ndërhyrje ruse.
Materiali në këtë libër në veçanti tregon ndikim të qartë, ndërhyrje të qartë dhe kjo është gjithashtu e rëndësishme për t’u dokumentuar. Dhe sa i përket propagandës ruse, propaganda ruse është shumë aktive tani. Në fakt, sa i përket Ukrainës, thonë ata, ne të gjithë e dimë se Trump e quajti presidentin Zelenskyy një diktator pa thënë se Ukraina shkoi në luftë.
The Geopost: Sa e rëndësishme mendoni se është luftimi i dezinformimit dhe propagandës ruse?
Nesterenko: E shihni, libri që prezantuam është një libër për Slloviansk. Dhe shembulli nga Sloviansk është shembulli i një djali të kryqëzuar të varur në kryq vetëm me brekët e tij. Dhe ky është një shembull i tillë tekstual i propagandës ruse, i cili për fat të keq zakonisht shihet si diçka kaq, e dini, budallaqe, aq eterike sa është e vështirë të besohet. Në realitet, propaganda ruse është menduar shumë mirë dhe ka evoluar gjatë viteve, dhe ne duhet të jemi të vetëdijshëm për këtë dhe ta trajtojmë atë me më shumë përgjegjësi.
The Geopost: Për shembull, a dini për ngjarjet në Kosovë dhe se si propaganda serbe për Kosovën lidhet dhe përsërit propagandën ruse?
Nesterenko: Me sa di unë, ka shumë shembuj të të njëjtit dehumanizim, shumë të ngjashëm, të njëjtin kundërshtim, dhe gjithashtu shpresoj të dëgjoj shembuj sot në ngjarje, realisht live, në diskutim.
Ju kujtojmë intervistën me Volodymyr Shcherbachenko, kreun e Qendrës Lindore të Ukrainës për Iniciativa Qytetare.
Volodymyr Shcherbachenko: Propaganda është një armë lufte, një armë e përgatitjes për luftë
/The Geopost

Profesori universitar flet për rrezikun e dezinformimit në epokën e AI dhe propagandën ruso-serbe
Besa Luci në The Geotalks: Si ndodh manipulimi përmes emocioneve, propaganda, AI dhe ndikimi në Kosovë
Nis “The Geotalks” në The Geopost: Besa Luci flet për propagandën dhe rrezikun e dezinformimit
Bursaç për Geopost: Vuçiq nuk do t’i kthejë kurrë shpinën Putinit – Ballkani rrezikon të mbetet peng i botës ruso-serbe
“Ballkani, peng i narrativave të vjetra historike”, historiani gjerman: Kosova shembull i transformimit të shpejtë
Danchenkova: Ukraina po lufton dy fronte – sulmet ruse dhe luftën e dezinformimit