Analisti kroat: Për Vuçiqin gjithçka ka shkuar në një drejtim të pakthyeshëm

Situata në Ballkan, ka marrë sërish erë baruti javët e fundit. Protestat studentore kundër qeverisë së presidentit Aleksandar Vuçiç po zhvillohen në të gjithë Serbinë që nga 1 nëntori i vitit të kaluar, kur 15 persona humbën jetën në shembjen e një tende betoni në stacionin e trenit në Novi Sad.

Në të njëjtën kohë, Bosnja dhe Hercegovina po kalon ndoshta krizën më të rëndë politike në 30 vitet që nga Marrëveshja e Dejtonit.

Situata në BiH është përshkallëzuar sërish kohët e fundit me vendimin kundër presidentit të Republika Srpska, Milorad Dodik, i cili u dënua nga një gjykatë e BiH me një vit burg dhe gjashtë vjet ndalim nga mbajtja e posteve politike për mosrespektim të vendimeve të Përfaqësuesit të Lartë për BiH, Christian Schmidt.

Të mërkurën, pasi zyra e prokurorit të BiH kërkoi arrestimin e Dodik dhe dy zyrtarëve të tjerë të lartë të Republika Srpska për t’u marrë në pyetje, parlamenti në Banja Luka vendosi të nisë procesin e miratimit të një kushtetute të re për njësinë. Zyra e Dodikut ruhet nga forcat speciale me tyta të gjata dhe ndërkohë thotë me elokuencë se “së shpejti gjithçka do të duket si kur u shpërbë Jugosllavia”.

Analisti kroat Denis Avdagic pyet nëse, për të mbrojtur veten dhe pozicionet e tyre, Vuçiç dhe Dodik janë gati të ndërmarrin hapa që mund të ndezin “fuçinë e barutit” ballkanik.

“Ata kanë spekuluar për këtë gjatë gjithë kohës”. “Asnjëri prej tyre nuk është një kamikaz politik, por për momentin ata janë të dy në momentin ndoshta më të vështirë politik që kur kanë ardhur në pushtet,” thotë ai.

Dy hapa mbi vijën e kuqe

Sipas Avdagic, Dodik ka kaluar vijën e kuqe të paktën dy hapa, të cilat i ndalonte rregullisht.

“Unë nuk shoh se ku të shkoj nga këtu, çfarë tërheqjeje mund të bëjë.” Ai është nën sanksione ndërkombëtare dhe tani ka një gjykim të shkallës së parë dhe një urdhër arresti. “Është shumë, shumë e vështirë t’i dorëzohesh dhe ai ndoshta shpreson se sjellja e tij do të shkaktojë një reagim në nivel ndërkombëtar, se do të marrë ndonjë lëshim për të zgjidhur problemet e tij”, thekson Avdagiç.

“Për Vuçiqin gjithçka ka shkuar në të kundërt”

Sa i përket Vuçiqit, Avdagic thotë se edhe ai po tregon gjithnjë e më shumë nervozizëm dhe shqetësim.

“Është e qartë se ai po bën shumë gabime”. Shembulli kryesor është polici i plagosur me rroba civile, i cili fillimisht u përdor si propagandë, por shumë shpejt zbuloi se çfarë kishte ndodhur në të vërtetë. Për momentin është e vështirë të thuhet nëse Vuçiq mund t’i plotësojë kërkesat e studentëve. Ai mund të tërhiqej në mënyrë elegante nga gjithçka dhe të thoshte se si President nuk do të ndërhyjë. Por ai nuk e bëri këtë. “Në fakt ai filloi t’i thërriste me emra protestuesve, duke u dhënë epitete të ndryshme dhe gjithçka shkoi në një drejtim të pakthyeshëm për të”, thotë ai.

A bënë ata gjithçka që priste Moska?

A do t’i ishin drejtuar Vuçiq dhe Dodik atëherë përshkallëzimit të krizës? Avdagic vëren se është folur shumë hipotetike për këtë.

“Është shumë e pakëndshme të dëgjosh se Vuçiq tashmë e di se çfarë do të ndodhë nëse situata përshkallëzohet”. Ekziston një ndjenjë se diçka e tillë mund të ndodhë, një lloj operacioni ‘flamur i rremë’. Madje përmendet edhe arrestimi i të gjithë liderëve të opozitës serbe. Por çdo lëvizje e Vuçiqit do ta vendoste atë në të njëjtin pozicion si Slobodan Millosheviç para rënies së tij. E dimë se ku përfundoi Millosheviqi atëherë – ai u ekstradua në Hagë. Nuk do të kishim kujt t’ia dorëzonim Vuçiqin. Ai do të qëndronte në Serbi, nëse ai dhe Dodik nuk e kuptojnë se lëkura e tyre është më e sigurt diku tjetër. Bashar al-Assad përfundoi në Moskë, kështu që ndoshta nuk është problem që ata të dy të shkojnë edhe atje. Por pyetja është nëse ata do të ishin akoma të mirëpritur atje. “A kanë bërë gjithçka që pritej prej tyre?”.

/danas.rs