BE-ja i mbyll derën Serbisë për kapitullin e ri: Nëntë shtete kundërshtojnë rekomandimin e Komisionit Evropian

Së paku nëntë shtete anëtare të Bashkimit Evropian janë shprehur kundër rekomandimit të Komisionit Evropian për hapjen e *grupkapitullit 3 në procesin e negociatave të anëtarësimit të Serbisë.

Përfaqësuesit e përhershëm të vendeve anëtare të BE-së nuk kanë arritur marrëveshje në takimin e mbajtur të mërkurën në Bruksel për avancimin e këtij hapi, i cili kërkon pajtimin e të gjitha vendeve anëtare.

Sipas burimeve diplomatike, kundër hapjes së grupkapitullit janë shprehur: Holanda, Suedia, Belgjika, Finlanda, Kroacia, Bullgaria dhe tri vendet baltike – Estonia, Letonia dhe Lituania, ndërsa disa shtete të tjera kanë shfaqur rezerva.

Serbia nuk ka hapur asnjë kapitull të ri në negociatat e anëtarësimit me BE-në që nga fundi i vitit 2021. Komisioni Evropian kishte rekomanduar hapjen e grupkapitullit 3, duke vlerësuar se Beogradi ka përmbushur kriteret e nevojshme për këtë fazë.

Në një “notë informuese” të dërguar vendeve anëtare, Komisioni Evropian ka vlerësuar pozitivisht edhe angazhimin e Serbisë në procesin e dialogut me Kosovën.

“Komisioni mund të informojë Këshillin se Serbia vazhdon të angazhohet në dialogun e lehtësuar nga BE-ja, siç është konfirmuar nga Shërbimi Evropian i Veprimit të Jashtëm (EEAS) dhe Përfaqësuesi i Posaçëm i BE-së për dialogun Beograd-Prishtinë”, thuhet në dokument.

Në këtë dokument, Komisioni ka vlerësuar gjithashtu reformat e Serbisë në disa fusha, përfshirë sundimin e ligjit, mediat, gjyqësorin dhe përshtatjen me politikën e jashtme të BE-së.

Megjithatë, disa vende anëtare kanë kritikuar këtë vlerësim, duke argumentuar se ai nuk pasqyron gjendjen reale në Serbi, veçanërisht në fushën e demokracisë, sundimit të ligjit dhe marrëdhënieve me fqinjët.

Rekomandimin e Komisionit Evropian për hapjen e grupkapitullit të ri e ka konfirmuar edhe komisionerja për Zgjerim, Marta Kos, gjatë një debati në Parlamentin Evropian.

“Në kohën kur vendet e tjera po përparojnë në procesin e anëtarësimit, ne nuk duam që Serbia të mbetet prapa. Për këtë arsye, në dritën e disa zhvillimeve pozitive të kohëve të fundit, Komisioni ka përsëritur rekomandimin drejtuar Këshillit për të hapur grupkapitullin 3 në negociatat e anëtarësimit me Serbinë”, ka deklaruar Kos.

Ndryshe nga Komisioni Evropian, Parlamenti Evropian ka mbajtur një qëndrim më kritik ndaj Beogradit, duke kërkuar madje që Serbisë t’i kufizohen fondet evropiane për shkak të problemeve me sundimin e ligjit.

Raportuesi i Parlamentit Evropian për Serbinë, Tonino Piculla, ka thënë se Beogradi nuk mund të konsiderohet se po përparon në dialogun me Kosovën pa adresuar çështjen e përgjegjësisë për sulmin terrorist në Banjskë.

“Në vend që të hapë dhe të mbyllë kapitujt e negociatave, qeveria e Serbisë po hap dilema të reja dhe po krijon tensione të reja me fqinjët. Nuk mund të flasim për përparim në dialogun me Kosovën nëse përgjegjësit për sulmin terrorist në Banjskë nuk sillen para drejtësisë”, ka deklaruar Piculla.

Ai ka kritikuar gjithashtu Serbinë për vazhdimin e marrëdhënieve të afërta me Rusinë, presionin ndaj mediave dhe dobësimin e standardeve demokratike.

Parlamenti Evropian ka miratuar një rezolutë kritike ndaj Serbisë me 468 vota pro, 116 kundër dhe 79 abstenime.

Në të, eurodeputetët kanë ngritur shqetësime për gjendjen e demokracisë, sundimin e ligjit, raportet me Kosovën, lidhjet me Rusinë dhe ndikimin e Serbisë në stabilitetin rajonal.

Përplasja mes Komisionit Evropian dhe disa vendeve anëtare tregon se rruga e Serbisë drejt hapjes së kapitujve të rinj në negociatat me BE-në mbetet e kushtëzuar nga çështjet politike, veçanërisht dialogu me Kosovën dhe respektimi i standardeve evropiane.

The GeoPost