Parti e re proruse në Serbi, kërkon braktisjen e BE-së dhe forcimin e ndikimit të Moskës

Në Serbi është formuar një parti e re politike që hapur kërkon braktisjen e rrugës drejt Bashkimit Evropian dhe forcimin e partneritetit strategjik me Rusinë, ndërsa shfaqja e saj vjen vetëm disa javë para zgjedhjeve të parakohshme parlamentare.

Partia e Unitetit Ruso-Serb (SRSJ), është themeluar më 9 gusht 2026, ndërsa është regjistruar më 4 shtator, sipas të dhënave të publikuara nga Nova. Selia e saj është regjistruar në Beograd, në rrugën Vojislava Iliqa 44, ndërsa si përfaqësues ligjor figuron Rade Saviq nga Smedereva.

Nova thekson se SRSJ është partia e 13-të e pakicës ruse e regjistruar në Serbi.

Shfaqja e saj në skenën politike tërheq veçanërisht vëmendjen për shkak të momentit në të cilin është themeluar. Serbia ndodhet para zgjedhjeve të parakohshme parlamentare, të caktuara për 25 tetor, ndërsa vitet e fundit është regjistruar një numër gjithnjë e më i madh organizatash politike që paraqiten si parti të pakicës ruse. Sipas të dhënave të transmetuara nga Nova, nga gjithsej 13 parti të tilla, nëntë janë regjistruar pas ardhjes në pushtet të Partisë Përparimtare Serbe.

Hapur kundër rrugës evropiane të Serbisë

Ndryshe nga partitë që përpiqen të balancojnë mes Brukselit dhe Moskës, SRSJ e ka paraqitur qëndrimin e saj pa shumë diplomaci.

Partia bën thirrje që Serbia të heqë dorë nga rruga drejt anëtarësimit në Bashkimin Evropian, duke ruajtur njëkohësisht sovranitetin shtetëror dhe duke u mbështetur në „miqësinë tradicionale“ dhe partneritetin strategjik me Rusinë.

Objektivat e programit shkojnë edhe më tej: SRSJ deklaron se një nga prioritetet e saj do të jetë thellimi i bashkëpunimit mes Serbisë dhe Rusisë në ekonomi, kulturë, arsim, shkencë dhe shëndetësi, por edhe „angazhimi për interesat ruse dhe forcimi i pozitës së Federatës Ruse në Serbi“.

Me fjalë të tjera, partia e re nuk bën thirrje vetëm për marrëdhënie të mira me Moskën, por për një program politik në të cilin forcimi i ndikimit rus në Serbi është shprehimisht një nga objektivat.

Delegacioni tashmë ka qenë në Rusi

Vëmendje të veçantë tërheq fakti se një delegacion i SRSJ-së tashmë ka qëndruar në Rusi.

Sipas njoftimit të vetë partisë, gjatë vizitës në Federatën Ruse, përfaqësuesit e saj janë takuar me përfaqësues të jetës shoqërore dhe kishtare ruse, ndërsa kanë deklaruar gjithashtu se kanë marrë bekimin e patriarkut të Moskës dhe të gjithë Rusisë, Kirill, për punën e tyre.

Megjithatë, deri tani nuk ka mjaft të dhëna të pavarura dhe publikisht të disponueshme për përbërjen e plotë të delegacionit, programin e tij në Rusi apo detajet e të gjitha takimeve. Për këtë arsye, pretendimet për lidhje konkrete politike me Kremlinin nuk duhet të paraqiten si fakte të konfirmuara pa prova shtesë.

Megjithatë, fakti që partia e re e nis aktivitetin e saj politik me informacionin për një vizitë në Rusi dhe mbështetjen e patriarkut rus përbën një sinjal të fortë për orientimin e saj politik.

Në krye të organizatës, si përfaqësues, ndodhet Rade Saviq nga Smedereva.

Sipas një hulumtimi të Nova-s, Saviq është që nga viti 2019 pronar i kafenesë „RS“ në Smederevë. Në të njëjtën adresë është regjistruar edhe Shoqata e Qytetarëve „Serbia Perëndimore“, e themeluar në vitin 2025, si dhe kompania „Volga exclusive Smederevo“, e themeluar në vitin 2024, përfaqësues i së cilës është gjithashtu Saviq.

Saviq është i njohur për publikun edhe si kampion dhe rekordmen i shumëfishtë botëror dhe evropian në powerlifting, në disiplinën e shtypjes së peshave nga shtrirja, të njohur si bench press.

Mediat kanë shkruar më herët edhe për lidhjen e tij me Fakultetin e Sportit dhe Edukimit Fizik në Kosovë dhe Metohi. Saviq kishte deklaruar atëherë se gjatë një vizite në fakultetin në veri të Kosovës ishte bërë student i tij, por edhe konsulent profesional dhe mentor në programin e aftësimit profesional për trajnerë sportivë.

Partia e 13-të e pakicës ruse

SRSJ nuk është rast i izoluar.

Sipas të dhënave të publikuara nga Nova, ajo është partia e 13-të e pakicës ruse e regjistruar në Serbi, ndërsa mënyra e krijimit të saj përkon me shfaqjen e partive të tjera me përcaktim rus para zgjedhjeve.

Në publik janë shprehur më herët kritika se disa prej këtyre organizatave kanë shumë pak lidhje reale me komunitetin kombëtar rus dhe se statusi i pakicës mund të përdoret si pjesë e një strategjie më të gjerë zgjedhore. Nova ka sjellë gjithashtu shembuj të partive të mëparshme ruse, mandatet e të cilave kanë qenë të rëndësishme për formimin e shumicave lokale.

Megjithatë, kjo në vetvete nuk është dëshmi se edhe SRSJ është një parti „fantome“ ose se vepron në koordinim me pushtetin. Këto cilësime për momentin përfaqësojnë vlerësime politike dhe mediatike, e jo fakte të përcaktuara me vendim të formës së prerë.

Pyetja që mbetet e hapur: kujt i shërben politikisht kjo parti?

Pikërisht për shkak të momentit të themelimit dhe statusit të saj si parti e pakicës, SRSJ ngre një pyetje më të gjerë për rolin e partive të vogla proruse në zgjedhjet në Serbi.

Nova ka shkruar për mundësinë që numri i madh i listave të vogla të çojë në shpërndarjen e votave dhe ndikim potencial në formimin e shumicës, ndërsa ekspertët, në kontekstin më të gjerë të ndryshimeve të rregullave zgjedhore, kanë paralajmëruar për hapësirën që ekziston për keqpërdorimin e listave të tilla.

Megjithatë, deri tani nuk ka prova se SRSJ është pjesë e ndonjë marrëveshjeje me Partinë Përparimtare Serbe ose se është formuar me qëllim për të mbështetur pushtetin.

Ajo që është e qartë është se është shfaqur një parti që hapur bën thirrje për braktisjen e rrugës evropiane të Serbisë, forcimin e ndikimit rus dhe mbështetjen strategjike te Moska, pikërisht në një moment kur Serbia po përgatitet për zgjedhje të reja parlamentare./The Geopost