Dhjetëra mijëra dolën në protesta pro-evropiane në Moldavi

Dhjetëra mijëra njerëz u mblodhën në Kishinau, kryeqytetin e Moldavisë, më 21 maj për të mbështetur lidhjet më të ngushta me Bashkimin Evropian (BE), ndërsa qeveria pro-evropiane e atij vendi vazhdon të luftojë me rrymat politike nga Rusia.

Policia vlerëson se janë mbledhur rreth 75.000 njerëz, transmeton Radio Evropa e Lirë në anglisht.

Protesta, ku foli edhe kryetarja e Parlamentit Evropian, Roberta Metsola, u organizua pak ditë para takimit të komunitetit politik evropian.

Takimi do të zhvillohet më 1 qershor dhe pritet që presidentja e Moldavisë, Maia Sandu, të marrë një premtim se vendi i saj do të fillojë së shpejti negociatat e anëtarësimit në BE.

Samiti do të jetë takimi i parë i grupit prej 44 anëtarësh, i cili synon të përmirësojë bashkëpunimin midis BE-së dhe vendeve jo anëtare të BE-së, përfshirë vendet kandidate në Ballkanin Perëndimor dhe rajonin e Kaukazit.

Moldavia u ftua, së bashku me Ukrainën, për të filluar negociatat e pranimit me BE-në qershorin e kaluar, disa muaj pasi Rusia nisi pushtimin e saj në Ukrainë.

Si një nga vendet më të varfra në Evropë, ajo ka pranuar qindra mijëra refugjatë ukrainas, ndërsa shqetësimet për përhapjen e mundshme të luftës janë rritur.

Sandu, një ish-zyrtare e Bankës Botërore e cila ishte arsimuar në Shtetet e Bashkuara, erdhi në pushtet në nëntor 2020 në një listë pro-reformiste.

Ajo zëvendësoi Igor Dodon, një president socialist i mbështetur nga Moska, mandati i të cilit u trondit nga një krizë ekonomike dhe skandale korrupsioni.

Shtytja e Sandu për lidhje më të ngushta me BE-në ka mërzitur Moskën, e cila vazhdon të mbështesë hapur disa figura politike moldave.

Në periudha të ndryshme të historisë së saj, Moldavia ishte pjesë e Perandorisë Ruse dhe Bashkimit Sovjetik, si dhe “Rumanisë së Madhe”. Në mars, parlamenti kombëtar shpalli rumanishten gjuhë zyrtare, megjithëse rusishtja ende përdoret.

Asambleja e Madhe Popullore u ndoq nga shumë njerëz në sheshin me të njëjtin emër në kryeqytetin Kishinau, duke përfshirë edhe shpalljen e pavarësisë nga sundimi sovjetik në vitin 1991.

Ashtu si Ukraina, Moldavia ka aplikuar zyrtarisht për anëtarësim në Bashkimin Evropian, një proces që zakonisht zgjat me vite. Megjithatë, kushtetuta e saj vendos një politikë neutraliteti që përjashton anëtarësimin në NATO.

Vendi mbetet i rënduar nga prania e rajonit separatist pro-rus të Transnistrisë, 30 vjet pas një lufte të shkurtër në të cilën kundërshtoi ushtrinë moldave./RSE/