Protesta, ‘integralizmi serb’ dhe beteja për demokracinë

Shkruan Dragan Sormaz për The Geopost

Protestat në Serbi kanë hyrë në një fazë të re dhe kanë marrë një dinamikë të re pas tubimit të madh në Vidovdan. Pas protestës studentore të 15 marsit dhe përdorimit të topit zanor kundër protestuesve paqësorë, paralajmërova për një valë represioni nga ana e Aleksandar Vuçiqit.

Përveç gënjeshtrave dhe mashtrimeve, atij i ka mbetur vetëm represioni. I përballur me protesta të përhapura, masive dhe këmbëngulëse, regjimi ditëve të fundit po reagon me represion të shtuar dhe arrestime masive. Protestat studentore janë shndërruar në protesta qytetare, dhe taktika kryesore e tyre është, kryesisht, bllokimi i rrugëve! Vështirë të pritet ndonjë formë tjetër proteste, ndërsa greva e përgjithshme nuk ka më as kuptim të përmendet! Ajo është bërë e pamundur edhe në shtete shumë më të zhvilluara. Zhvillimi i teknologjisë, pakësimi i vendeve të punës nëpër fabrika, dhe roli gjithnjë e më i vogël i sindikatave e bëjnë grevën e përgjithshme të papërfytyrueshme.

Ajo që bie në sy këto ditë është se politika e jashtme e Vuçiqit dhe mbështetja e tij ndërkombëtare janë shpërbërë tërësisht! Kina, e ngarkuar me vendimet e Trump-it, nuk ka kohë të merret me “probleme të vogla”! Rusia, SI GJITHMONË, vepron në përputhje me interesat e veta dhe për momentin po peshohet nëse do ta shtyjë Vuçiqin e lëkundur drejt greminës për ta zëvendësuar me ndonjë nacionalist më të vendosur dhe më besnik si p.sh. Ljubomir Lompar, apo të mos rrezikojë me një ndryshim të tillë.

Amerika, në mënyrë të papritur, praktikisht po e akuzon Vuçiqin se ka dashur të nisë luftë në Kosovë. Tani po vendos një tarifë prej 35% ndaj Serbisë, gjë që na radhit ndër 4 shtetet me tarifat më të larta në botë. Bashkimi Evropian DUHET të bëhet partneri më i rëndësishëm i Serbisë, por kjo varet nga ne dhe nga mençuria jonë! BE-ja ka një qëndrim më se korrekt ndaj Serbisë, pavarësisht situatës në të cilën ndodhet dhe mesazheve që merr – nga pushteti, opozita, por edhe nga protestuesit, të cilët tashmë kanë lansuar një term të ri: “integralizmi serb”!

Serbia merr pjesë në forume multilaterale, ku merr pjesë edhe Vuçiq, por ai po bëhet gjithnjë e më shumë “dele e zezë”, dhe liderët perëndimorë gjithnjë e më shumë po shmangin takimet “kokë më kokë” me të! Vuçiq paralajmëroi takim me Trump-in, por u detyrua të largohej nga SHBA; paralajmëroi Macron-in në Sevilje, por takimi nuk ndodhi! Shpalli publikisht se kishte pasur takim me Ursula von der Leyen, por ajo e përgënjeshtroi qetësisht. Megjithatë, BE NUK DO ta mbështesë zëvendësimin e Vuçiqit të dobët dhe të pafuqishëm me ndonjë nacionalist të ri pro-rus dhe të fuqishëm! Si BE-ja, ashtu edhe SHBA-të, do të mbështesin në pushtet vetëm ato forca që janë të gatshme të nisin sërish dhe të zbatojnë reformat e domosdoshme në drejtësi, media, ligjin zgjedhor… por edhe në luftën kundër korrupsionit, krimit… si dhe ata që MENJËHERË DO TË VENDOJNË SANKSIONE NDAJ RUSISË, që do të ndihmojnë hapur dhe në mënyrë transparente Ukrainën, dhe që do të anulojnë të gjitha marrëveshjet ndërshtetërore (me Kinën) që nuk janë në përputhje me politikat e BE-së!

Dhe pikërisht këtu qëndron problemi! Aktualisht, si pushteti ashtu edhe qytetarët janë të përfshirë në një luftë konsumimi, në të cilën qytetarët kanë avantazh afatgjatë, por ende u mungon aftësia për t’i dhënë Vuçiqit goditjen fatale.

Problemi dhe mangësia e protestës studentore është mungesa e një artikulimi politik që do të ishte tërheqës për brezat e rinj dhe të mesëm në kohën e sotme. Me idetë e shekullit XIX që u shpallën në protestën e Vidovdanit, “studentët” nuk i ofruan Serbisë një program modernizimi dhe demokratizimi të vendit, por vetëm një zëvendësim të thjeshtë të regjimit të Aleksandar Vuçiqit – që do të vazhdonte politikën e tij!

Në këto rrethana, regjimi ende mund të llogarisë në mungesën e interesimit të Perëndimit për zhvillimet e brendshme në Serbi, gjë që i blen kohë shtesë. Kjo, natyrisht, me kushtin që të mos i drejtohet dhunës edhe më të hapur, e cila do të çonte në plagosje masive apo viktima. Një gjë e tillë nuk do të tolerohej më nga Bashkimi Evropian. Po ashtu, regjimit i përshtatet edhe programi i Lomparit për “integralizmin serb”, pasi nxit kundër tij një numër të vogël ekstremistësh rusofilë, por këtë mund ta shfrytëzojë në mënyrë të zgjuar përballë Perëndimit. Prandaj, Lompar, papritur, po merr hapësirë edhe në transmetuesin publik provincial, ku studentët e tij po quhen terroristë!

Arritja më e madhe e protestave në Serbi është se regjimi do të detyrohet të pranojë rekomandimet e ODHIR-it dhe të bëjë të paktën një demokratizim të pjesshëm të procesit zgjedhor! Kjo do të hapë hapësirën për një garë më të lirë politike dhe për paraqitjen e një ALTERNATIVE TË VËRTETË politike! E VETMJA alternativë ndaj mashtrimit dhe gënjeshtrës rusofile Vuçiq/Lompar, ndaj korrupsionit dhe krimit, izolimit dhe varfërisë… ËSHTË lista zgjedhore e atyre që angazhohen për një SERBI në BE! Kjo është lista ku kërkesat e studentëve dhe bartësit e tyre e kanë vendin e tyre të merituar! Tani u takon studentëve që duan një Serbi demokratike, të lirë dhe të drejtë – të vendosin dhe ta prezantojnë qartë këtë qëndrim para opinionit publik!