Një analizë e të dhënave të Zyrës së Kontrollit të Aseteve të Huaja të Shteteve të Bashkuara (OFAC) tregon se Serbia aktualisht renditet e para në Ballkanin Perëndimor për nga numri i individëve dhe subjekteve të sanksionuara nga SHBA.
Sipas këtyre të dhënave, masat kufizuese të Uashingtonit, të cilat përditësohen rregullisht në kuadër të urdhrave ekzekutivë për Ballkanin Perëndimor, synojnë persona dhe struktura të dyshuara për korrupsion, krim të organizuar dhe veprimtari që minojnë proceset demokratike në rajon.
Figura të profilit të lartë në listën e sanksioneve
Në listën e sanksioneve amerikane për Serbinë figurojnë disa emra të njohur të politikës, biznesit dhe strukturave të sigurisë, përfshirë:
Aleksandar Vulin, ish-ministër i Mbrojtjes dhe Brendshëm dhe ish-drejtor i BIA-s, i sanksionuar nga SHBA për lidhje me krimin e organizuar dhe lehtësim të ndikimit rus.
Nenad Popoviq, biznesmen dhe ish-ministër, i akuzuar për lidhje të ngushta ekonomike dhe teknologjike me sektorë të lidhur me Rusinë.
Misha Vaciq, lider i së djathtës ekstreme serbe, i sanksionuar për veprimtari politike që SHBA i konsideron destabilizuese në rajon.
Slobodan Teshiq, tregtar armësh, i sanksionuar për rrjete të dyshuara ndërkombëtare të trafikut të armëve dhe korrupsionit.
Milan Radoiciq dhe Zvonko Veselinoviq, të sanksionuar për përfshirje në krim të organizuar, kontrabandë dhe pastrim parash në veri të Kosovës.
Po ashtu, në listën amerikane përfshihen edhe disa kompani dhe struktura ekonomike, përfshirë Industrinë e Naftës së Serbisë (NIS), për shkak të lidhjeve të pronësisë me Gazprom Neft, si dhe subjekte të tjera të dyshuara për shmangie të kufizimeve tregtare ndaj Rusisë.
Sipas analizës, Departamenti Amerikan i Thesarit dhe Departamenti i Shtetit kanë rritur ndjeshëm përdorimin e regjimit të sanksioneve në Ballkanin Perëndimor, duke u fokusuar veçanërisht në rrjete që lidhen me korrupsionin sistemik dhe ndikimin e huaj në proceset politike dhe ekonomike.
Masat përfshijnë ngrirjen e aseteve në juridiksionin amerikan dhe ndalimin e transaksioneve për qytetarët dhe institucionet amerikane me subjektet e listuara, ndërsa efektet e tyre shpesh shtrihen edhe në sistemin bankar ndërkombëtar për shkak të përputhshmërisë me rregulloret e OFAC.
Kuadri ligjor dhe rëndësia e sanksioneve
Uashingtoni vepron në bazë të një kuadri emergjence kombëtare për Ballkanin Perëndimor, të vendosur fillimisht në vitin 2001 dhe të zgjeruar vazhdimisht, që i mundëson SHBA-së të vendosë shpejt sanksione ndaj individëve dhe entiteteve që konsiderohen kërcënim për stabilitetin rajonal.
Analistët perëndimorë theksojnë se intensiteti i sanksioneve ndaj Serbisë pasqyron shqetësimet e Uashingtonit për korrupsionin, rrjetet e krimit të organizuar dhe ndikimin e aktorëve të huaj në rajon, ndërsa efektet praktike të këtyre masave mbeten të ndjeshme në sektorin financiar dhe atë të biznesit ndërkombëtar.

Lidhjet mes policisë, politikës dhe krimit në Serbi: Kush janë kumbarët e mafias serbe?
Akademiku serb: Qeveria e Aleksandar Vuçiqit po përdor represion
“Ti mohon gjenocidin” – publikohet përplasja e ashpër mes Izetbegoviqit dhe Dodikut
Sylë Ukshini në The Geotalks: Gazimestani ‘arma’ e propagandës serbe
Qeveria e Serbisë po zgjeron ndikimin mediatik në Evropë përmes rrjetit të Telekom Srbija
Alarm në Serbi: A po përgatitet regjimi i Vuçiqit ta shpallë lëvizjen studentore “terroriste”?