Zgjedhjet në Tajvan, Kina kërcënon se do të shtypë çdo përpjekje për pavarësi

Qindra mijëra njerëz morën pjesë në tubimet përfundimtare parazgjedhore në Tajvan të premten përpara zgjedhjeve kritike presidenciale dhe parlamentare të shtunën.

“Ushtria Çlirimtare Popullore Kineze ruan vigjilencë të lartë në çdo kohë dhe do të marrë të gjitha masat e nevojshme për të shtypur me vendosmëri përpjekjet e “pavarësisë së Tajvanit” të të gjitha formave,” tha në një deklaratë zëdhënësi i Ministrisë së Mbrojtjes së Kinës Zhang Xiaogang.

Duke iu përgjigjur një pyetjeje në lidhje me përmirësimin e avionëve luftarakë F-16 nga forcat ajrore të Tajvanit dhe blerjen e më shumë nga Shtetet e Bashkuara, Xiaogang tha se edhe me blerjet e armëve amerikane, Partia Demokratike Progresive (DPP) në pushtet “nuk mund ta ndalë trendin e ribashkimit të plotë të atdheut”.

Tajvani ka qenë një histori suksesi demokratik që nga mbajtja e zgjedhjeve të para të drejtpërdrejta presidenciale në vitin 1996, kulmi i dekadave të luftës kundër sundimit autoritar dhe ligjit ushtarak.

DPP, e cila përkrah identitetin e veçantë të Tajvanit dhe hedh poshtë pretendimet territoriale të Kinës, do të kërkojë një mandat të tretë në detyrë me kandidatin e saj, nënpresidentin aktual Lai Ching-te.

Kina i ka cilësuar zgjedhjet si një zgjedhje midis “paqes dhe luftës”, duke i quajtur separatistë të rrezikshëm DPP-në dhe duke i kërkuar tajvanezëve të bëjnë “zgjedhjen e duhur”.

DPP ka hedhur poshtë pretendimet e Kinës për sovranitet dhe tha se vetëm njerëzit e Tajvanit mund të vendosin të ardhmen e tyre. Duke folur në një tubim në qytetin fqinj të Taipeit, New Taipei, Lai tha se bota po shikonte se si votoi Tajvani.

“Nëse Tajvani afrohet përsëri me Kinën, Tajvani do të humbasë avantazhin e tij dhe investimet e huaja në Tajvan ka më shumë gjasa të pezullohen ose të ndalen,” i tha ai turmës.

“Prandaj, Tajvani duhet ta fitojë këtë betejë”.

Kina e denoncoi vazhdimisht Lain në prag të zgjedhjeve të së shtunës dhe hodhi poshtë thirrjet e përsëritura të tij për bisedime.

Al Jazeera, duke raportuar nga Taipei, tha se Tajvani kishte parë veprime ushtarake kineze “në sfond” gjatë javëve të fundit.

“Ka pasur ushtrime ushtarake, grumbullimin e informacionit të balonave që fluturojnë sipër, dhe ne kemi parë madje javën e fundit një satelit kinez që shkakton një alarm në të gjithë ishullin,” tha Cheng.

Lai po përballet me dy kundërshtarë për presidencën – Hou Yu-ih i partisë më të madhe opozitare të Tajvanit Kuomintang (KMT) dhe ish-kryebashkiaku i Taipeit Ko Wen-je i Partisë së vogël Popullore të Tajvanit (TPP), e themeluar vetëm në vitin 2019.

Hou dëshiron të rifillojë angazhimin me Kinën, duke filluar me shkëmbimet mes njerëzve dhe, ashtu si Kina, e ka akuzuar Lain për mbështetjen e pavarësisë formale të Tajvanit. Lai ka thënë se Hou është pro Pekinit, gjë që Hou e hodhi poshtë.

“Nëse Lai Ching-te zgjidhet, ngushtica e Tajvanit ka të ngjarë të bjerë në trazira. A dëshironi që edhe Tajvani të bjerë në luftë, o njerëz?”, u tha Hou mbështetësve të tij.

Ko ka fituar një bazë pasionante mbështetëse, veçanërisht mes votuesve të rinj, për fokusimin në çështjet e bukës dhe për koston e lartë të strehimit. Ai gjithashtu dëshiron të ri-angazhojë Kinën, por këmbëngul se kjo nuk mund të bëhet në kurriz të mbrojtjes së demokracisë dhe mënyrës së jetesës së Tajvanit.

Megjithatë, “të tri partitë e shohin se Kina është një kërcënim dhe platformat e tyre janë pothuajse të njëjta kur bëhet fjalë për Kinën, kështu që këto [zgjedhje] mund të shkojnë vetëm në çështjet e brendshme”.

Vendvotimet hapen në orën 8 të mëngjesit me orën lokale dhe mbyllen në orën 16:00, ku numërimi i votave me dorë fillon pothuajse menjëherë.

Rezultati duhet të jetë i qartë deri në mbrëmjen e vonë të së shtunës, kur humbësit pranojnë rezultatin dhe fituesi jep një fjalim fitoreje./The Geopost/