Zelensky insiston se do të marrë pjesë në bisedimet midis Ukrainës dhe Rusisë në Turqi këtë javë vetëm nëse Putini është i pranishëm

Presidenti ukrainas Volodymyr Zelensky ngriti presionin të enjten përpara një takimi të mundshëm me Vladimir Putinin në Turqi, duke thënë se nuk do të zhvillonte bisedime me asnjë përfaqësues rus përveç vetë presidentit.

Zelensky tha se do të udhëtonte për në Turqi pasi Presidenti i SHBA-së Donald Trump e nxiti të takohej me Putinin. Udhëheqësi rus propozoi bisedime të drejtpërdrejta midis Moskës dhe Kievit në Turqi të enjten në përgjigje të ultimatumit që aleatët evropianë të Kievit i dhanë Moskës të shtunën: armëpushim ose sanksione.

Kur u pyet nga CNN rreth qëllimeve të takimit të mundshëm – një samit për të cilin Putini ende nuk ka rënë dakord, megjithëse ai vetë e propozoi atë – Zelensky tha se çdo gjë më pak se një marrëveshje armëpushimi do të ishte një dështim.

Sekretari i Shtetit i SHBA-së, Marco Rubio, do të marrë pjesë në bisedimet në Stamboll, siç konfirmoi Trump të martën.

“Gjithashtu kam punuar pa u lodhur për t’i dhënë fund gjakderdhjes së tmerrshme midis Rusisë dhe Ukrainës”, tha Trump në një forum investimesh saudite-amerikane në Riad të Arabisë Saudite. “Bisedimet do të zhvillohen në Turqi më vonë këtë javë, ndoshta të enjten, të cilat mund të çojnë në rezultate mjaft të mira.

Trump ka thënë se është i hapur për një vizitë në Turqi, por Kremlini deri më tani ka refuzuar të thotë nëse Putini – apo dikush tjetër – do të shkojë. Të martën, zëdhënësi i Kremlinit, Dmitry Peskov, u tha gazetarëve se Putin do ta shpallë vendimin e tij në kohën e duhur. “Sapo presidenti ta konsiderojë të nevojshme, ne do ta shpallim”, tha Peskov.

Zelensky tha se nuk do të merrte në konsideratë takimin me përfaqësues të tjerë rusë sepse “gjithçka në Rusi varet nga Putini”.

“Thashë se do të udhëtoj për në Turqi të enjten dhe jam gati të takohem me Putinin për të arritur një fund të luftës përmes bisedimeve të drejtpërdrejta me të”, u tha Zelensky gazetarëve në një konferencë për shtyp.

Kjo vjen mes presionit në rritje ndërkombëtar mbi Moskën për të rënë dakord me planin e mbështetur nga SHBA-të për një armëpushim 30-ditor në Ukrainë. Presidenti francez Emmanuel Macron paralajmëroi të martën se nëse Rusia nuk i përmbush këto kërkesa, “sanksionet – përfshirë ato mbi shërbimet financiare – mund të vendosen në ditët në vijim në koordinim të ngushtë me Shtetet e Bashkuara”.

Instituti për Studimin e Luftës (ISW), një monitorues konfliktesh me seli në SHBA, tha të hënën se zyrtarët rusë duket se tashmë po vendosin kushtet që Putini të refuzojë takimin, duke cituar disa këshilltarë kryesorë që vunë në dyshim qëllimet e Zelensky-t dhe e quajtën takimin e planifikuar “spektakël të pastër”.

Dy burime diplomatike evropiane i thanë CNN-së se kishin pritshmëri të ulëta për të enjten dhe dyshonin se Putini do të shfaqej vërtet.

Zelensky tha gjithashtu se i kishte ofruar Trumpit mundësinë për të marrë pjesë në takim, duke thënë se prania e presidentit amerikan do t’i “jepte Putinit një shtysë shtesë për të fluturuar”.

Ai kishte deklaruar më parë se vendi i tij do ta “mirëpriste” pjesëmarrjen e Trump dhe se mbështeste thirrjen e presidentit amerikan për bisedime të drejtpërdrejta midis tij dhe Putinit.

Zyrtarë të lartë të administratës Trump planifikojnë të jenë në Turqi këtë javë, por pjesëmarrja e mundshme e presidentit mbetet një çështje e hapur që do të varet kryesisht nga pjesëmarrja e homologut të tij rus, sipas një zyrtari të lartë të administratës.

Në udhëtimin e tij të parë të madh jashtë vendit që nga fillimi i mandatit të tij të dytë, presidenti po viziton rajonin e Gjirit këtë javë, duke u ndalur në Arabinë Saudite, Emiratet e Bashkuara Arabe dhe Katar. Ai tha se mund të bënte një devijim drejt Turqisë “nëse mendoj se do të ishte e dobishme”.

“Mendoj se takimi midis Rusisë dhe Ukrainës të enjten në Turqi mund të çojë në një rezultat të mirë”, u tha Trump gazetarëve në Shtëpinë e Bardhë të hënën. “Nuk e di se ku do të jem të enjten, kam shumë takime, por kam menduar të fluturoj për atje. Mendoj se ka një mundësi nëse mendoj se diçka mund të ndodhë.”

Pavarësisht nëse Trump merr pjesë në bisedime apo jo, si i dërguari i SHBA-së në Ukrainë, Keith Kellogg, ashtu edhe i dërguari i jashtëm i Trump, Steve Witkoff, planifikojnë të marrin pjesë në bisedimet në Stamboll, tha zyrtari i lartë i administratës. Një burim tjetër i njohur me planet konfirmoi gjithashtu pjesëmarrjen e Witkoff. Të martën, zyrtarët amerikanë ishin planifikuar të vëzhgonin bisedimet midis ukrainasve dhe rusëve të ndërmjetësuara nga Turqia.

Vija e parë kryesisht statike

Për muaj të tërë, Ukraina dhe aleatët e saj janë përpjekur ta bindin administratën Trump se Putini po vepron me keqbesim, duke thënë se marrëveshja e Rusisë për një armëpushim mund të shërbejë si një provë nëse vendi është serioz në lidhje me arritjen e paqes, të cilën presidenti i SHBA-së e ka kërkuar prej kohësh.

Aleatët më të rëndësishëm evropianë të Ukrainës i dhanë Rusisë një ultimatum të shtunën: ose ajo pranon një armëpushim 30-ditor pa kushte në Ukrainë, ose përballet me sanksione të reja “masive”.

Putini e injoroi ultimatumin dhe në vend të kësaj propozoi bisedime. Nuk ka pasur bisedime të drejtpërdrejta midis udhëheqësve të Rusisë dhe Ukrainës që nga javët e para të pushtimit të paprovokuar të Moskës në vitin 2022.

Të martën, Zelensky tha se priste që SHBA-të dhe Evropa të vendosnin sanksione të reja “të forta” ndaj Rusisë nëse Moska nuk e nënshkruante armëpushimin të enjten.

Megjithatë, situata në terren në Ukrainën lindore nuk tregon se Rusia po përgatitet për një armëpushim. Trupat ruse po përparojnë në disa zona kyçe përgjatë vijës së frontit dhe po kryejnë sulme pothuajse të përditshme me dronë dhe raketa në qytetet ukrainase. Megjithatë, vija e frontit në Ukrainën lindore nuk ka ndryshuar në mënyrë dramatike në muajt e fundit, dhe asnjëra palë nuk ka qenë në gjendje ta depërtojë atë.

ISW raportoi të hënën se Rusia thuhet se ka vendosur një regjiment kryesisht ceremonial të Shërbimit Federal të Sigurisë (FSB) në vijën e frontit, të cilin ISW tha se “ka të ngjarë të ketë për qëllim të nxisë frikën e një përparimi më të shpejtë rus”./CNN/