Foto credit: AFP
Një mjet i ri nga X që lokalizon përdoruesit nxjerr në pah mospërputhjet midis llogarive të mëdha ruse dhe atyre anti-BE, por studiuesit paralajmërojnë se këto të dhëna nuk janë plotësisht të besueshme.
Dhjetëra llogari pro-ruse dhe anti-BE në X janë akuzuar për mashtrim të përdoruesve pasi platforma prezantoi një veçori të re transparence që zbulon se nga postojnë profilet, si e kanë shkarkuar aplikacionin dhe kur janë regjistruar.
Skeda “Rreth kësaj llogarie”, tani e dukshme në çdo profil, shfaq vendndodhjen e raportuar të një përdoruesi. X paralajmëron se veçoria mund të mos jetë e saktë dhe mund të ndikohet nga VPN-të, udhëtimet ose zhvendosjet e përkohshme.
“Ky është një hap i parë i rëndësishëm drejt sigurimit të integritetit të tregut global. Ne planifikojmë t’u ofrojmë përdoruesve shumë mënyra të tjera për të verifikuar vërtetësinë e përmbajtjes që shohin në X”, njoftoi menaxherja e produktit të platformës, Nikita Bier, pas kritikave të gjata se llogaritë e rreme dhe të automatizuara po e përmbytnin X me dezinformata.
Ekipi i verifikimit të fakteve i Euronews, The Cube, nuk ishte në gjendje të verifikonte në mënyrë të pavarur vendndodhjet e profileve X.
Blogerët rusë të luftës “po postojnë nga Irlanda”
Që nga përditësimi, përdoruesit e X kanë identifikuar një grup blogerësh rusë të luftës, llogaritë e të cilëve postojnë vazhdimisht përditësime nga Rusia, por vendndodhja e të cilëve X tregon se është në Irlandë.
Një shembull është Maryana Naumova, një ngritëse peshash ruse që është bërë “korrespondente lufte” dhe ka më shumë se 14,000 ndjekës. Në postimet e saj, ajo interviston ushtarë dhe civilë rusë.
Postimet e saj të fundit përfshijnë klipe të lidhura nga Rutube, një platformë video ruse, që pretendon se ajo është në qytetin rus Gorodets.
Megjithatë, të dhënat e X tregojnë se Naumova nuk është në Rusi, por në Irlandë. X paralajmëron se llogaria e saj tregon shenja se ajo mund të jetë duke përdorur një VPN që po raporton në mënyrë të pasaktë vendndodhjen e saj aktuale.
Ajo është një nga disa blogerë rusë të luftës, vendndodhjet e të cilëve janë të listuara si në Rusi, por të dhënat e të cilëve X i gjurmojnë ato deri në Irlandë. Së bashku, ata kanë mijëra ndjekës.
A është mjeti i besueshëm?
Bier e përshkroi lançimin si “jo plotësisht gati ende” dhe shtoi se të dhënat e pasakta do të “përditësoheshin rregullisht bazuar në informacionin më të mirë të disponueshëm”.
Më 24 nëntor, ai pretendoi se mjeti ishte “pothuajse 99.9% i saktë”.
Megjithatë, Euronews mund të konfirmojë mospërputhje të konsiderueshme. Gjatë fundjavës, llogaria zyrtare e Euronews u listua gabimisht si me seli në Shtetet e Bashkuara. Të martën, kjo u ndryshua në Francë, ku kompania u themelua dhe ende mban zyra.
Ekspertët kanë vënë re gjithashtu se platforma nuk ofron qasje në metodat e përdorura për të përcaktuar vendndodhjen e një përdoruesi, duke e bërë të vështirë verifikimin e pavarur të saktësisë së saj.
“Mund të jetë një mjet i dobishëm për përmirësimin e transparencës, për sa kohë që të dhënat janë të sakta”, tha për The Cube Philipp Darius, një studiues postdoktoral në Qendrën për Qeverisje Dixhitale në Shkollën Hertie. “Por X duhet t’u japë studiuesve përsëri qasje në API-në e saj të kërkimit dhe t’i bëjë të dhënat e vendndodhjes të disponueshme edhe atje.”
“Megjithatë, në varësi të nivelit të detajeve, kjo mund të paraqesë gjithashtu rreziqe për privatësinë dhe sigurinë për përdoruesit, për shembull, për llogaritë e gazetarëve në shtetet autoritare”, shtoi ai. “Pa njohuri mbi proceset, kjo është mjaft e vështirë. Nëse X nuk i zbulon metodat e saj, të dhënat nuk mund të verifikohen jashtë platformës.”
Darius paralajmëroi gjithashtu se një grup llogarish në një vendndodhje mund të tregojë një ofrues të madh VPN që vepron atje, në vend që të japë të dhëna rreth vendndodhjes aktuale të një përdoruesi.
“Shumë blogerë rusë janë shumë aktivë në internet, por shumë platforma të mediave sociale janë të bllokuara në Rusi. Prandaj, njerëzit shpesh përdorin shërbime VPN për të ridrejtuar trafikun e tyre të internetit”, shpjegoi ai për The Cube.
Ndërsa disa përdorues e fshehin vendndodhjen e tyre të vërtetë për arsye personale ose sigurie, të tjerë mund të jenë pjesë e përpjekjeve të koordinuara.
“Mund të ketë shumë motive dhe sfonde të mundshme,” tha Darius. “Kjo mund të shkojë nga individë te fushata të organizuara ndikimi si fushatat e dezinformimit, te njerëz me motive financiare që mund të duan të ndërtojnë një numër më të madh ndjekësish dhe të fitojnë para nga postimet e tyre.”
“Njohuri të Pafiltruara” mbi Rusinë
Megjithatë, përditësimi i ka shtyrë përdoruesit e X të theksojnë se disa llogari të mëdha anonime kanë vendndodhje që nuk përputhen domosdoshmërisht me postimet e tyre, duke ngritur pyetje në lidhje me llogaritë potencialisht të rreme dhe të automatizuara.
Një numër llogarish që postojnë rregullisht përditësime dhe foto rreth Rusisë dhe Presidentit Vladimir Putin, si dhe postime dhe video negative rreth Ukrainës dhe politikanëve të saj, nuk janë të bazuara në Rusi, sipas X.
Moska është akuzuar prej kohësh për financimin e komentatorëve politikë anonimë dhe trollëve në internet për të orkestruar fushata dezinformimi në shkallë të gjerë që përhapin propagandë pro-Putin dhe Kremlinit në internet.
Një llogari me më shumë se 225,000 ndjekës të quajtur “RussiaNews” pretendon se është e vendosur në Shën Petersburg. X e shfaq vendndodhjen e saj si Emiratet e Bashkuara Arabe. Llogaria e ka ndryshuar emrin e përdoruesit dhjetë herë që nga regjistrimi.
Një llogari tjetër, një llogari parodi e vetëshpallur e quajtur “Vladimir Putin News”, është e vendosur në Azinë Jugore, sipas X, megjithëse biografia e saj thotë qartë se nuk është e vendosur në Rusi. Një llogari e tretë, e quajtur “Ushtria Ruse”, me më shumë se 69,000 ndjekës, është gjithashtu e vendosur në Azinë Jugore.
Llogari “evropiane” jashtë Evropës?
The Cube gjeti gjithashtu disa llogari që përhapnin përmbajtje negative në lidhje me migrantët dhe Bashkimin Evropian, vendndodhjet e të cilëve, sipas X, janë jashtë Evropës, edhe pse profilet paraqiten si evropiane.
Një llogari nën emrin Laure Krause publikon postime në gjermanisht nën sloganin “Lajme nga Evropa dhe Bota”. Postimet mbulojnë një gamë të gjerë temash dhe raportojnë rregullisht për krimet e kryera nga azilkërkuesit ose migrantët.
Kanali i supozuar i Krause pretendon se është i vendosur në “BE”. Megjithatë, të dhënat e vendndodhjes së X tregojnë për Azinë Perëndimore.
Në mënyrë të ngjashme, llogaria “Based Hungary”, e cila pretendon se është e vendosur në Rumaninë veriperëndimore dhe shpesh ndan postime kritike ndaj BE-së në përputhje me narrativën e qeverisë hungareze, është listuar nga X si e vendosur në Amerikën e Veriut. Llogaria e ka ndryshuar emrin e përdoruesit nëntë herë që nga viti 2022.
Stimuj për Monetizim
Shumica e llogarive, vendndodhjet e të cilave, sipas Cube, nuk përputhen me profilet e tyre, kishin gjithashtu shenja kontrolli blu, duke treguar se po përdornin veçorinë premium të X, e cila u lejon përdoruesve të fitojnë potencialisht para nga postimet e tyre.
Përdoruesit e X duhet të kenë të paktën 500 ndjekës të verifikuar dhe 5 milion përshtypje në tre muajt e fundit për të filluar monetizimin e përmbajtjes së tyre.
Sipas Darius, motivet financiare mund të jenë me të vërtetë një arsye e mundshme pse një llogari mund të përdorë një temë politikisht të diskutueshme nga një vendndodhje krejtësisht e ndryshme për të rritur normat e klikimeve.
Megjithatë, motivet politike ose fushatat e organizuara të ndikimit nuk mund të përjashtohen. Llogaritë që postojnë nga vende të papritura, veçanërisht nga Jugu Global, mund të tregojnë praninë e punonjësve të klikimeve që flasin anglisht, të punësuar me kosto më të ulëta pune për fushata informative.
“Shumë nga këto llogari të rreme, për shembull, paraqiten si mbështetës të Trump dhe nëna nga Midwest, por mund të kontrollohen nga aktorë të huaj me interesa strategjike”, tha Darius.
“Platformat historikisht kanë dështuar të verifikojnë siç duhet besueshmërinë e profileve ose reklamave, veçanërisht kur kontrollet më të rrepta mund të ulin të ardhurat e tyre”, shtoi ai. Verifikimi i identitetit në mediat sociale është kritikuar gjithashtu si i pamjaftueshëm, pasi përdoruesit kanë mundësi të shumta për të shfrytëzuar boshllëqet ligjore.
Në përgjithësi, ndërsa mjeti ka ofruar përkohësisht më shumë transparencë, ka të ngjarë të jetë i lehtë për t’u anashkaluar.
“Sa herë që futen rregulla të reja, njerëzit përshtaten”, tha Darius. “Më shumë përdorues mund të përdorin VPN dhe të drejtojnë trafikun e tyre përmes Shteteve të Bashkuara.”
“Megjithatë, kjo krijon fërkime më të mëdha, pasi adresat IP të SHBA-së monitorohen më shumë dhe shpesh shkaktojnë CAPTCHA ose kontrolle sigurie shtesë”, shtoi ai.
„Sa sedištem u Rusiji“: Šta otkriva, a šta ne otkriva novi alat za lokaciju kompanije X
Novi alat kompanije X koji prikazuje lokacije korisnika otkriva neslaganja između velikih ruskih i anti-EU naloga, ali istraživači upozoravaju da podaci nisu u potpunosti pouzdani.
Desetine proruskih i anti-EU naloga na platformi X optužene su za obmanjivanje korisnika nakon što je platforma uvela novu funkciju transparentnosti koja pokazuje odakle profili objavljuju, kako su preuzeli aplikaciju i kada su se registrovali.
Kartica „O ovom nalogu“, sada vidljiva na svakom profilu, prikazuje prijavljenu lokaciju korisnika. X upozorava da funkcija možda nije tačna i da na nju mogu uticati VPN-ovi, putovanja ili privremena preseljenja.
„Ovo je važan prvi korak ka obezbeđivanju integriteta globalnog tržišta. Planiramo da korisnicima pružimo mnogo više načina da provere autentičnost sadržaja koji vide na X“, objavio je menadžer proizvoda platforme, Nikita Bir, nakon dugogodišnjih kritika da lažni i automatizovani nalozi preplavljuju X dezinformacijama./Euronews/

“Luftë hibride dhe dezinformim”, si po e kombinon Rusia propagandën me sulmet ushtarke në Ukraine
Serbia aspiron BE-në, ndërkohë që po forcon lidhjet ekonomike dhe ushtarake me Kinën dhe Rusinë
Si mund të duket një marrëveshje paqeje për Ukrainën?
Rutte hedh poshtë shqetësimet në lidhje me angazhimin e SHBA-së ndaj NATO-s përpara takimit të Ukrainës
Krimineli i luftës dhe ish-anëtari i VRS-së shmang burgun dhe bashkohet me forcat paraushtarake ruse në Ukrainë: “Po luaj luftë”
Zelenskyy në Paris, Vitkoff në Moskë – Një “Javë Vendimtare” për bisedimet për Ukrainën