Shtatë vende të BE-së mbështesin planin e ngrirë të aseteve ruse për Ukrainën përpara bisedimeve të ashpra

Shtatë shtete të Bashkimit Evropian i kanë bërë thirrje BE-së të lëvizë me urgjencë drejt përdorimit të miliarda eurove nga asetet e ngrira të Rusisë, me qëllim sigurimin e financimit afatgjatë për Ukrainën.

Estonia, Finlanda, Irlanda, Letonia, Lituania, Polonia dhe Suedia kanë nënshkruar një letër të përbashkët drejtuar Presidentit të Këshillit Evropian, Antonio Costa, dhe Presidentes së Komisionit Evropian, Ursula von der Leyen.

Letra, e publikuar më 8 dhjetor, e përshkruan planin për përdorimin e aseteve të ngrira si “zgjidhja më e realizueshme financiarisht dhe politikisht realiste”, duke theksuar se “koha është thelbësore” për ta çuar atë drejt zbatimit.

“Që nga fillimi i pushtimit të plotë të Rusisë në vitin 2022, Evropa ka qenë e palëkundur në mbështetjen e saj për Ukrainën”, thuhet në letër. “E bëjmë këtë sepse është moralisht e drejtë, por edhe sepse ambiciet imperialiste të Rusisë kërcënojnë sigurinë evropiane përtej Ukrainës.”

Shtetet nënshkruese ndajnë angazhimin për të gjetur një mekanizëm të qëndrueshëm mbështetjeje, i cili do të forcojë aftësinë e Ukrainës për të mbrojtur veten. Ato mbështesin propozimin e Komisionit Evropian për krijimin e një kredie dëmshpërblimi, të financuar nga të ardhurat e aseteve të ngrira ruse të mbajtura në BE.

Letra nënvizon se kjo skemë jo vetëm është e qëndrueshme, por edhe respekton parimin thelbësor të së drejtës së Ukrainës për kompensim ndaj dëmeve të shkaktuara nga agresioni rus.

Megjithatë, përparimi i planit përballet me rezistencë nga Belgjika. Autoritetet belge shqetësohen se kompania Euroclear – sistemi nikoqir i shumicës së aseteve të ngrira të bankës qendrore ruse – mund të përballet me padi të kushtueshme nga Moska ose me dëmtim të reputacionit.

Rreth dy të tretat e 300 miliardë dollarëve të rezervave të ngrira të Rusisë gjenden pikërisht në Euroclear. Rusia, të paktën teorikisht, mund të përpiqet ta sfidojë ngrirjen në një gjykatë belge, pasi kompania është e regjistruar atje.

Belgjika gjithashtu ka frikë nga pasoja të mundshme të sigurisë, sidomos pas raportimeve për incidente misterioze me dronë në disa vende të Evropës gjatë muajve të fundit.

Kancelari gjerman Friedrich Merz u takua të premten në Bruksel me Kryeministrin belg Bart De Wever dhe Presidenten von der Leyen për të shqyrtuar planin.

Merz i quajti diskutimet “shumë konstruktive”, duke pranuar se shqetësimet e Belgjikës janë reale dhe duhet të adresohen në çdo zgjidhje të mundshme.

Udhëheqësit e BE-së pritet të rishikojnë çështjen në samitin e datave 18–19 dhjetor, teksa blloku tenton të kapërcejë ngërçin dhe të hapë rrugë për financimin urgjent të Ukrainës.

“Duke marrë një vendim për kredinë e dëmshpërblimit në dhjetor, kemi mundësinë ta vendosim Ukrainën në një pozitë më të fortë për t’u mbrojtur dhe për të negociuar një paqe të drejtë dhe të qëndrueshme.”/TheGeopost.