Rubio takohet me kreun e qeverisë së Panamasë për të avancuar kërkesën e Trump për Kanalin e Panamasë

Trump i ka bërë thirrje SHBA-së që të rimarrë kontrollin e Kanalit të Panamasë, duke thënë se ndikimi në rritje i Kinës në rajon përbën një rrezik për sigurinë kombëtare.

Sekretari amerikan i Shtetit Marco Rubio u takua të shtunën me presidentin e Panamasë, Jose Raul Mulino. Ishte udhëtimi i tij i parë jashtë vendit si kryediplomati i vendit pasi Presidenti Donald Trump kërkon të rimarrë kontrollin e Kanalit të Panamasë.

Trump ka sugjeruar se ndikimi në rritje i Kinës në rajon, veçanërisht përmes investimeve të saj në portet e Panamasë, përbën një rrezik për sigurinë kombëtare.

Ai ka refuzuar të përjashtojë veprimet ushtarake për të rimarrë kanalin, të cilin Shtetet e Bashkuara ia dorëzuan Panamasë në 1999.

“Ata kanë ofruar tashmë të bëjnë shumë gjëra,” tha Trump të premten, “por ne mendojmë se është e përshtatshme ta kthejmë atë”, duke shtuar se Panamaja kishte shkelur marrëveshjet duke lejuar përfshirjen e tepruar kineze.

Panamaja thotë se kanali na përket neve

Rubio shtrëngoi dorën me ministrin e Jashtëm Javier Martinez-Acha dhe dha gishtin e madh përpara se të nisej për bisedimet me Mulino.

Pas takimit, presidenti i Panamasë tha se kishte diskutuar me Rubion çështjen e porteve kineze pranë Kanalit të Panamasë si dhe migrimin.

Mulino tha se nuk do të rinovojë marrëveshjen e Rrugës së Mëndafshit Panama-Kinë, sepse ajo mund të ndërpritet para kohe. Ai tha se sovraniteti i vendit të tij mbi Kanalin e Panamasë nuk ishte për debat.

Megjithatë, ai propozoi bisedime të nivelit teknik me Shtetet e Bashkuara për të adresuar shqetësimet e Trump për ndikimin kinez në kanal dhe ofroi të ndihmonte në riatdhesimin e disa emigrantëve nëse Shtetet e Bashkuara paguanin për këtë.

Sipas zëdhënëses së Departamentit të Shtetit të SHBA, Tammy Bruce, Rubio i tha Panamasë se ndikimi i Kinës shkeli marrëveshjen e kanalit dhe status quo-ja ishte e papranueshme.

Ai paralajmëroi gjithashtu vendin se nëse nuk do të kishte ndryshim të menjëhershëm, SHBA do të ndërmerrte “veprim” për të mbrojtur të drejtat e saj sipas traktatit.

Mulino më parë kishte kundërshtuar me vendosmëri çdo negociatë mbi kontrollin e kanalit nga SHBA.

“Unë nuk mund të negocioj, e lëre më të hap një proces negociatash për kanalin,” tha Mulino të enjten, duke e përshkruar çështjen si “të vulosur”.

“Kanali i përket Panamasë,” tha ai.

Megjithatë, qeveria e tij ka nisur një hetim ndaj CK Hutchison Holdings me bazë në Hong Kong, e cila operon portet në të dy anët e kanalit.

Gjatë takimit pati protesta të vogla por të dhunshme në Panama, gjatë të cilave policia përdori gaz lotsjellës. Rreth 200 njerëz marshuan në qytetin e Panamasë, duke mbajtur flamuj panamezë dhe duke brohoritur “Marco Rubio nga Panamaja”, “Rroftë sovraniteti kombëtar” dhe “Një territor, një flamur”.

Rubio në një udhëtim në Amerikën Qendrore

Megjithëse Rubio e minimizoi çështjen e ndërhyrjes ushtarake, ai tha në një intervistë me SiriusXM Radio para udhëtimit se Kanali i Panamasë ishte një “interes thelbësor kombëtar” për Shtetet e Bashkuara.

Kanali i Panamasë është një rrugë jetike tregtare që lidh Atlantikun me Paqësorin dhe mban 40% të trafikut të kontejnerëve të Amerikës.

“Ne nuk mund të lejojmë një fuqi të huaj – veçanërisht Kinën – të ushtrojë kontrollin e mundshëm mbi kanalin që ajo bën,” tha Rubio. “Kjo thjesht nuk mund të vazhdojë kështu.”

Vizita e Rubios është pjesë e një turneu më të gjerë në Amerikën Qendrore që përfshin gjithashtu El Salvadorin, Kosta Rikën, Guatemalën dhe Republikën Domenikane.

Rubio, djali i emigrantëve kubanë, flet rrjedhshëm spanjishten, gjë që e ndihmon atë të udhëheqë diplomacinë amerikane në rajonin e Amerikës Latine./DW/