Mediat serbe dhe proruse përhapin propagandë për udhërrëfyesit turistikë dhe rrënimin e objekteve pa leje në veri të Kosovës

Mediat serbe dhe proruse kanë intensifikuar ditët e fundit një fushatë në të cilën dy vendime të ndara të institucioneve të Kosovës – largimi i objekteve të ndërtuara pa leje në zonën e Gazivodës dhe rregullat e reja për licencimin e udhërrëfyesve turistikë – paraqiten si një sulm i koordinuar ndaj serbëve dhe Kishës Ortodokse Serbe.

Media si “Večernje novosti”, RT Balkan dhe të tjera përdorin tituj sensacionalistë dhe deklarata të politikanëve për t’i paraqitur vendimet administrative si një përpjekje për “marrjen e shenjtërive serbe”, “persekutimin e serbëve” dhe cenimin e lirive fetare, edhe pse përmbajtja e vendimeve të disponueshme nuk i konfirmon pretendimet e tilla.

Rrënimi i objekteve pa leje paraqitet si sulm ndaj serbëve

Shkas për fushatën e re ishte rrënimi i objekteve të ndërtuara pa leje në zonën përreth liqenit të Gazivodës.

Institucionet e Kosovës kanë bërë të ditur se bëhet fjalë për objekte për të cilat pretendohet se janë ndërtuar pa leje ndërtimore në tokë publike dhe se aksioni po zhvillohet në kuadër të zbatimit të procedurave ligjore kundër ndërtimeve ilegale.

Megjithatë, një pjesë e mediave serbe pothuajse ekskluzivisht theksojnë përkatësinë etnike të disa pronarëve të objekteve, duke krijuar përshtypjen se qëllimi i aksionit është vetëm komuniteti serb.

RT Balkan dhe media të tjera përdorin shprehje si “dhunë ndërtimore ndaj serbëve” dhe “presion ndaj popullit serb”, ndërsa lënë jashtë faktin se arsyetimi zyrtar i institucioneve lidhet me çështjen e ligjshmërisë së objekteve dhe përdorimit të tokës publike.

Rrënimi i objekteve nuk lidhet me përkatësinë etnike të pronarëve

Pretendimet se rrënimi i objekteve në Kosovë kryhet vetëm ndaj pronarëve serbë nuk përputhen me faktet. Praktika e largimit të objekteve pa leje lidhet me statusin e ndërtimit dhe marrëdhëniet pronësore-juridike, e jo me përkatësinë etnike të pronarëve.

Shembull për këtë është edhe rasti nga Prishtina, ku është rrënuar shtëpia e familjes Maxhuni në lagjen Veternik. Sipas raportimeve, objekti është larguar nga inspektorati komunal për shkak të pretendimeve se ishte ndërtuar në tokë në pronësi të komunës, pra pa bazë të përshtatshme ligjore.

I njëjti parim ligjor zbatohet edhe në raste të tjera të ndërtimeve pa leje. Ligji i Kosovës për trajtimin e objekteve pa leje përcakton procedura për të gjitha objektet e ndërtuara pa leje, duke përfshirë mundësinë e legalizimit ose largimit nëse nuk i plotësojnë kushtet ligjore. Ligji nuk bën dallim mes pronarëve mbi bazën e përkatësisë kombëtare.

Për këtë arsye, paraqitja e çdo largimi të objektit si “persekutim etnik” anashkalon një fakt kyç – institucionet veprojnë zyrtarisht në bazë të statusit juridik të objektit dhe jo në bazë të faktit nëse pronari është serb, shqiptar apo pjesëtar i ndonjë komuniteti tjetër.

Licencimi i udhërrëfyesve turistikë paraqitet si “marrje e shenjtërive”

“Večernje novosti” publikoi një tekst me titullin “Regjimi i Kurtit përmes udhërrëfyesve vjedh shenjtëritë tona”, ku pretendohet se Kosova dëshiron që përmes udhërrëfyesve të licencuar të kontrollojë paraqitjen e historisë së manastireve serbe dhe trashëgimisë kulturore.

Një narrativë të ngjashme e ka transmetuar edhe RT Balkan përmes deklaratës së Aleksandar Vulinit, i cili pretendoi se nga 1 gushti serbët do të mund t’i vizitojnë manastiret vetëm me udhërrëfyes me licencë nga Prishtina.

Megjithatë, përmbajtja e vendimeve në të cilat mbështeten këto media nuk i konfirmon pretendimet e tilla. Rregullat kanë të bëjnë me rregullimin e veprimtarisë turistike dhe licencimin e udhërrëfyesve profesionalë turistikë, dhe jo me ndalimin e vizitave fetare, pelegrinazheve apo qasjes në manastiret ortodokse.

Të dhënat zyrtare të institucioneve të Kosovës për shërbimet turistike tregojnë se sistemi i licencave lidhet me personat që ofrojnë shërbime profesionale turistike dhe synon vendosjen e standardeve në fushën e turizmit.

Në dokumente nuk ekziston asnjë dispozitë që kufizon të drejtën e qytetarëve për të vizituar objektet fetare ose për të marrë pjesë në ceremonitë fetare:

Se bëhet fjalë për profesionalizimin e sektorit turistik dhe jo për ndalim fetar, e dëshmon edhe raportimi i medias kosovare KOHA për udhërrëfyesit e parë turistikë të licencuar. Në tekst, vendimi përshkruhet si rregullim i punës së udhërrëfyesve dhe vendosje e licencave zyrtare, pa pretendime për kufizimin e vizitave në objektet fetare:

Si rrjedhojë, pretendimet e Aleksandar Vulinit dhe “Večernje novosti” se licencimi i udhërrëfyesve turistikë do të paraqesë ndalim të pelegrinazheve ose mekanizëm për “vjedhjen e shenjtërive” përbëjnë propagandë politike.

Licenca e udhërrëfyesit turistik rregullon udhëheqjen profesionale të grupeve turistike të organizuara, ndërsa liritë fetare dhe qasja në objektet fetare janë çështje të ndara.

Përfundim

Analiza e rasteve të rrënimit të objekteve pa leje në zonën e Gazivodës, si dhe vendimit për licencimin e udhërrëfyesve turistikë, tregon të njëjtin model në një pjesë të mediave serbe dhe proruse – vendimet administrative dhe zbatimi i ligjit paraqiten si sulme me motive etnike, duke përdorur shprehje emocionale si “persekutim”, “marrje e shenjtërive” dhe “sulm ndaj serbëve”.

Megjithatë, faktet e disponueshme tregojnë se në rastin e largimit të objekteve bëhet fjalë për ligjshmërinë e tyre, lejet e ndërtimit dhe statusin e tokës, e jo për përkatësinë kombëtare të pronarëve. Shembujt nga mjedise të ndryshme, përfshirë rastet kur janë larguar objekte të lidhura me pronarë shqiptarë, tregojnë se procedurat zyrtarisht bazohen në statusin juridik të objektit dhe jo në kriterin etnik.

Po ashtu, vendimi për udhërrëfyesit turistikë lidhet me rregullimin e veprimtarisë turistike dhe licencimin e udhërrëfyesve profesionalë, dhe jo me ndalimin e pelegrinazheve, kufizimin e qasjes në manastiret ortodokse ose ndryshimin e statusit fetar të objekteve kulturore. Pretendimet e Aleksandar Vulinit dhe disa mediave për “vjedhjen e shenjtërive” dhe qëllimin për falsifikimin e historisë nuk mbështeten nga përmbajtja e dokumenteve zyrtare./The Geopost/