“SHBA do të shkatërrojë termocentralet”, Trump i jep Teheranit 48 orë afat për hapjen e Hormuzit

Presidenti i Shteteve të Bashkuara, Donald Trump, ka vendosur një ultimatum prej 48 orësh për Irani që të “hapë plotësisht” Ngushticën e Hormuzit, duke paralajmëruar se në të kundërtën SHBA do të godasë dhe shkatërrojë termocentralet e Iranit, një përshkallëzim i rëndë që rrit ndjeshëm tensionet në rajon.

Deklarata u bë nga Trump në rrjetin social Truth Social më 21 mars në orën lokale 19:44, duke e bërë situatën shumë të ndjeshme në një zonë strategjike për furnizimet globale me naftë. “Nëse Irani nuk e HAP PLOTËSIHT, PA KËRCËNIM Ngushticën e Hormuzit brenda 48 ORËSH, Shtetet e Bashkuara do të godasin dhe do të shkatërrojnë plotësisht TERMONCENTRALET E TYRE, DUKE NISUR NGA MË I MADHI”, shkroi presidenti amerikan, pa specifikuar se cilat termocentrale do të jenë në shënjestër.

Ky paralajmërim vjen një ditë pas deklaratës së tij se po shqyrtonte “uljen e intensitetit” të operacioneve ushtarake, ndërkohë që Pentagoni kishte dislokuar mijëra trupa shtesë tokësore në rajon përmes luftanijeve të marinës, një veprim që disa media e raportuan si rritje e pranisë ushtarake amerikane, megjithëse departamenti ushtarak nuk ka komentuar zyrtarisht.

Në përgjigje, komanda iraniane ka paralajmëruar se çdo sulm ndaj infrastrukturës energjetike iraniane do të sjellë kundërgoditje ndaj çdo infrastrukture amerikane në rajon, duke përfshirë impiantet e desalinizimit, duke e bërë kështu situatën edhe më të rrezikshme.

Ndërkohë, Ngushtica e Hormuzit, edhe pse nuk është bllokuar fizikisht, është bërë e vështirë për kalim përmes sulmeve kinetike, minave dhe luftës elektronike, duke rritur çmimet globale të naftës dhe koston e jetesës për qindra miliona njerëz. Trump ka kërkuar gjithashtu që vendet përdoruese të ngushticës të ndihmojnë në mbrojtjen e kalimit, përmes shoqërimit ushtarak të anijeve apo mjeteve të tjera.

Aleatët evropianë dhe Japonia kanë shprehur gatishmëri për “përpjekje të përshtatshme” për sigurinë e kalimit, por kanë theksuar se një veprim i tillë mund të ndërmerret vetëm pas një armëpushimi, duke zemëruar Trumpin, i cili i ka quajtur “frikacakë”.

Situata tensionohet edhe më shumë mes Izraeli dhe Iranit, pasi të dyja palët kanë kryer sulme afër objekteve bërthamore. Më 21 mars, një raketë iraniane goditi qytezën Dimona, ku ndodhet kompleksi bërthamor izraelit, një sulm që Teherani e quajti hakmarrje për sulmet në Natanz. Izraeli nuk ka pranuar publikisht të ketë armë bërthamore, por kompleksi në Dimona besohet të përmbajë arsenalin bërthamor.

Agjencia Ndërkombëtare për Energji Bërthamore (IAEA) ka bërë thirrje për frenim ushtarak dhe ka raportuar se nuk janë detektuar nivele jonormale rrezatimi. Megjithatë, sulmet kanë shkaktuar të paktën 92 të plagosur në Dimona dhe Arad, sipas zyrtarëve lokalë, ndërsa ushtria izraelite tha se kishte goditur një objekt në Teheran për zhvillim të komponentëve të armëve bërthamore.

Kryeministri izraelit, Benjamin Netanyahu, dhe ministri i Mbrojtjes, Israel Katz, kanë paralajmëruar se sulmet ajrore ndaj Iranit do të intensifikohen duke filluar nga 22 marsi, duke theksuar se qëllimi është neutralizimi i infrastrukturës ushtarake iraniane.

Një tjetër zhvillim shqetësues është lëshimi i raketave balistike iraniane drejt bazës së përbashkët SHBA–Mbretëri e Bashkuar në ishullin Diego Garcia, që gjendet rreth 4,000 km larg Iranit. Ushtria izraelite theksoi se rrezja e raketave është e mjaftueshme për të goditur kryeqytetet evropiane si Berlin, Paris dhe Romë.

Situata përbën një përshkallëzim të jashtëzakonshëm në Lindjen e Mesme, ku kërcënimet e drejtpërdrejta ndaj objekteve kritike energjetike dhe bërthamore mund të çojnë në një konflikt më të gjerë ndërkombëtar.

Aleatët ndërkombëtarë po ndjekin me kujdes zhvillimet dhe bëjnë thirrje për frenim, ndërkohë që SHBA dhe Izraeli e rrisin presionin mbi Teheranin.

The Geopost