Shenjat e dështimit të Putinit që nga fillimi i luftës: A po nis krisja e sistemit në Rusi?

Kur Vladimir Putin nisi një pushtim të Ukrainës në vitin 2022, Kremlini besonte se ushtria ruse do ta pushtonte shpejt Kievin, do të rrëzonte qeverinë e Volodymyr Zelensky dhe do të instalonte një regjim pro-rus që do t’i jepte Moskës kontrollin e Donbasit.

Në vend të një fitoreje të shpejtë, lufta ka hyrë në vitin e saj të pestë dhe pasojat po e trondisin gjithnjë e më shumë vetë Rusinë.

Gazeta britanike “Guardian” shkruan se në shoqërinë ruse po rritet pakënaqësia, ndërsa analistët paralajmërojnë se Putini po e humbet seriozisht mbështetjen e një pjese të popullsisë për herë të parë që nga fillimi i luftës.

“Në vitin e pestë të luftës, shohim valë në rritje të pakënaqësisë në shoqërinë ruse”, tha analisti Piotr për The Guardian, duke shtuar se Rusia është ende një shtet thellësisht autoritar ku njerëzit nuk mund të dalin lehtësisht për të protestuar, por se ndryshimet ende po ndihen. Sipas tij, vlerësimi i Putinit pak para pushtimit ishte 63 përqind, pas fillimit të luftës u rrit në 83 përqind, por tani po bie përsëri. “Guardian” gjithashtu pohon se indeksi i përgjithshëm i lumturisë së qytetarëve arriti nivelin më të ulët në 15 vitet e fundit në prill.

Edhe pse mbështetja për Putinin mbetet e lartë krahasuar me udhëheqësit perëndimorë, analistët besojnë se efekti i “mbledhjes rreth flamurit” që shkaktoi fillimisht lufta është praktikisht zhdukur.

Ekonomia po dobësohet, zemërimi i qytetarëve po rritet

Gjithnjë e më shumë pakënaqësi mund të shihen në internet. Sipas “The Guardian”, blogerët dhe influencuesit që i kanë qëndruar besnikë Kremlinit për vite me radhë kanë filluar të flasin hapur për problemet e vendit.

Në të njëjtën kohë, ekonomia po hyn në vështirësi serioze. Rritja e ekonomisë ruse vlerësohet vetëm në 0.4 përqind, ndërsa disa ekspertë besojnë se vendi është tashmë në recesion.

“Taksat më të larta dhe inflacioni në rritje kanë çuar në një rritje të ndjeshme të çmimeve të ushqimeve dhe faturave të familjeve”, tha gazeta.

Gazeta britanike “Telegraph” paralajmëron se ekonomia ruse është në një “fazë të re, shumë më të vështirë”, ndërsa borxhet e kompanive, deficiti buxhetor dhe presioni mbi sistemin bankar po rriten.

Bllokadat e internetit dhe lufta që po i afrohet Moskës

Kufizimet e internetit të zbatuara nga Shërbimi Federal i Sigurisë Ruse (FSB) kanë shkaktuar pakënaqësi veçanërisht të madhe. Shpjegimi zyrtar i Moskës është mbrojtja nga sulmet me dronë ukrainasë, por pasojat për jetën e përditshme janë të mëdha.

“Rusia është një shoqëri thellësisht e dixhitalizuar”, tha Piotr për The Guardian. “Në Moskë dhe Shën Petersburg, dhjetëra mijëra njerëz punojnë si shpërndarës ose shoferë. Kur interneti ndërpritet, pjesë të tëra të qytetit praktikisht paralizohen.”

Gazeta britanike “Telegraph” raporton se bllokadat e internetit kanë çuar në humbje prej miliarda rublash dhe kanë paralizuar shërbimet e taksive, shpërndarjen e ushqimit, pagesat elektronike dhe madje edhe aksesin në shërbimet publike.

Sulmet me dronë të Ukrainës ndryshuan më tej atmosferën në Rusi. Lufta, të cilën Kremlini është përpjekur ta mbajë larg jetës së përditshme të qytetarëve të zakonshëm, tani po ndihet në Moskë dhe qytete të tjera të mëdha.

“Putini e theu marrëveshjen e pashkruar me rusët”

“Putini ka thyer një kontratë të pashkruar me popullsinë”, vlerëson Piotr në një intervistë me “The Guardian”. “Mesazhi për qytetarët ishte: Do të bëj luftë, por do t’ju mbroj nga pasojat. Tani gjithnjë e më shumë rusë po shohin që edhe jeta e tyre po ndryshon.”

Pakënaqësia, sipas “Guardian”, po përhapet edhe në mesin e elitës. Oligarkët dhe zyrtarët e lartë qeveritarë fillimisht prisnin ose një fitore të shpejtë ose një marrëveshje paqeje të ndërmjetësuar nga Donald Trump. Megjithatë, sot shumë shohin një president që nuk ka një strategji të qartë daljeje.

Një biznesmen rus i tha një gazete britanike se midis elitës po rritet ndjesia se po afron “një lloj katastrofe”.

Asnjë plan për tërheqje

Megjithatë, pavarësisht problemeve, Putini nuk tregon shenja tërheqjeje. Pas ndryshimit të kushtetutës, ai ia doli të qëndronte në pushtet pas vitit 2030, ndërkohë që praktikisht nuk ka diskutime në krye të shtetit për një pasardhës të mundshëm.

“Ai beson se është i sigurt vetëm për sa kohë që është në pushtet”, tha Piotr për The Guardian, duke kujtuar se Putini përballet me një urdhër arresti nga Gjykata Ndërkombëtare Penale dhe se largimi nga detyra do të përbënte një rrezik serioz për të.

Analistët besojnë se rreziku më i madh për regjimin nuk vjen nga rrugët, por nga vetë Kremlini. Megjithatë, Putini ka eliminuar sistematikisht rivalët e mundshëm në vitet e fundit. Pas rebelimit të Yevgeny Prigozhin në vitin 2023 dhe vdekjes së tij të mëvonshme në një rrëzim avioni, shumë në elitën ruse e kuptuan se Kremlini nuk do të toleronte mosbindjen.

Lufta nuk po shkon më sipas planit të Kremlinit

Në të njëjtën kohë, situata në front nuk është më ajo që priste Moska. Ukraina ka arritur të rimarrë një pjesë të territorit të saj në muajt e fundit, ndërsa humbjet ruse po rriten më shpejt sesa Kremlini mund të gjejë ushtarë të rinj. “Telegraf” pohon se Rusia së shpejti mund të detyrohet në një mobilizim të ri të madh.

Edhe pse Rusia ende nuk ka parë një lëvizje të organizuar masive protestash, gjithnjë e më shumë analistë po paralajmërojnë se vendi po hyn në një periudhë të paqëndrueshmërisë serioze të brendshme. Lufta që supozohej të konfirmonte pushtetin e Putinit tani po tregon gjithnjë e më shumë çmimin që duhet të paguajë shoqëria ruse.

The GeoPost